Yunanistan Resmî Gazetesi’nde yayımlanan karar ve kapsamı
Yunanistan hükümeti, 2026-2027 eğitim-öğretim yılı öncesinde Batı Trakya’daki Türk azınlığın eğitim haklarına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıyan bir karara imza attı. Yunanistan Resmî Gazetesi’nde yayımlanan kararla, “öğrenci sayısının yetersiz olduğu” gerekçesi öne sürülerek 8 Türk azınlık ilkokulunun daha faaliyetlerine son verilmesi kararlaştırıldı. Karar kapsamında Rodop’ta 5, İskeçe’de 2 ve Meriç’te 1 Türk azınlık ilkokulu gelecek eğitim yılından itibaren eğitim vermeyecek.
Kapatılacak okullar
Kapatılacak okullar arasında Meriç’e bağlı Dedeağaç bölgesindeki Dimetoka Türk İlkokulu, İskeçe’deki Beyköy ve Boyacılar Türk ilkokulları ile Rodop’taki Üntüren, Delinasufköy, Omurluköy, Çepelli ve Hebilköy Türk ilkokulları yer alıyor.
Kayıt iptalleri ve velilere bilgi verilmesi
Tepki çeken gelişmeler okul kapatmalarıyla sınırlı kalmadı. İskeçe Merkez Türk Azınlık İlkokulu’nda birinci sınıfa kayıt yaptıran bazı öğrencilerin velileri, İskeçe İlköğretim Müdürlüğü tarafından telefonla aranarak kayıt işlemlerinin geçersiz sayıldığı konusunda bilgilendirildi. Yetkililerin iptal gerekçesi olarak öğrencilerin anne ya da babalarından birinin Yunanistan vatandaşı olmamasını göstermesi, azınlık temsilcilerinin sert tepkisine yol açtı.
Azınlık temsilcilerinin tepkileri
Avrupa Batı Trakya Türk Federasyonu (ABTTF) Başkanı Halit Habipoğlu, yaşanan gelişmeleri değerlendirirken Lozan Antlaşması ile güvence altına alınan eğitim özerkliğinin her geçen yıl daha da zayıflatıldığını belirtti. Habipoğlu, eğitim alanındaki hakların kağıt üzerinde varlığını sürdürmesine rağmen uygulamada sistemli şekilde daraltıldığını ifade etti.
Dostluk Eşitlik Barış (DEB) Partisi Genel Başkanı Çiğdem Asafoğlu ise azınlık okullarının sıradan devlet okulları olmadığını, bu kurumların uluslararası hukuk ve ikili anlaşmalarla korunan özel bir statüye sahip bulunduğunu vurguladı. Asafoğlu, kapatılan her okulun yalnızca bir eğitim kurumunun kapanması anlamına gelmediğini; çocukların ana dilinde eğitim hakkına, kültürel kimliğine ve toplumsal hafızasına vurulan bir darbe niteliği taşıdığını söyledi.
Eğitimdeki daralma ve tarihsel perspektif
Azınlık temsilcileri, Lozan Barış Antlaşması’nın imzalandığı dönemde Batı Trakya’da faaliyet gösteren 307 Türk azınlık okulunun bulunduğunu, son kapatma kararlarıyla birlikte bu sayının 76’ya kadar düştüğünü dile getirerek eğitim alanındaki daralmanın boyutuna dikkat çekti.
Uluslararası tutum ve eleştiriler
Öte yandan Yunanistan’ın Batı Trakya Türk toplumunun eğitim ve dini özerkliğine yönelik uygulamaları sürdürürken, uluslararası platformlarda Heybeliada Ruhban Okulu’nun yeniden açılmasına ilişkin taleplerini gündemde tutması da eleştirilerin odağında yer aldı. Azınlık temsilcileri, bu durumun karşılıklılık ilkesi ve devletlerin uluslararası taahhütleri açısından çelişki oluşturduğunu savundu.
