Grip mevsiminde dikkat: Kalp hastaları ve risk grupları için öneriler
Uzmanlar, kış aylarında salgına dönüşen gribin özellikle kalp hastaları için çok tehlikeli olduğuna dikkat çekiyor. Kalp krizi geçiren bazı hastalarda kriz öncesi geçirilmiş bir gribal enfeksiyon tespit edildiği belirtiliyor. Bu nedenle, özellikle kalp-damar sistemi başta olmak üzere kronik hastalığı bulunanların gribe karşı önlem almaları gerektiğinin altını çizen İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Osman Erk önemli uyarılarda bulundu.
Viral bir hastalıktır Kış aylarında yaygınlaşan grip viral bir hastalıktır. Grip virüsünün A, B ve C olmak üzere üç ana tipi ve çok sayıda alt tipi bulunur; grip çoğunlukla A ve B tipleriyle görülür. Hastalıkta titreme, yüksek ateş, kuru öksürük, kas ve eklem ağrıları, kulak ağrısı, bazen burun akıntısı, boğaz ağrısı, ishal, bulantı ve kusma gibi şikâyetler ortaya çıkabilir.
En çok kimler risk altında? 65 yaş üzerindeki kişiler, bakım ve huzur evlerinde kalanlar, kronik hastalığı olanlar (KOAH, astım, kalp yetmezliği, nörolojik hastalık, böbrek hastalığı, kanser tedavisi görenler, diyabet hastaları), çocuklar, hamileler ve sağlık personeli riskli gruplardır.
Çok ciddi sonuçları var Grip virüsleri sık sık kılık değiştirdiği için tam bağışıklık sağlanamayan bir enfeksiyon hastalığıdır. Her yıl tüm dünyada 10-20 kişiden birini etkiler ve özellikle risk gruplarında yüksek ölüm oranına neden olabilir. Grip; zatürre, beyin iltihabı, beyin zarı iltihabı, kalp kası iltihabı, orta kulak iltihabı ve akut bronşite yol açarak hayati tehlike yaratabilir. Grip salgını dönemlerinde kalp krizi ve felç riski de artmaktadır.
Aşı yaptırmak gerekir mi? Özellikle risk gruplarının sonbaharda mutlaka aşılanması önerilmektedir. Dünya Sağlık Örgütü, Amerikan Kadın Hastalıkları ve Doğum Derneği ile Amerikan Hastalık Kontrol Merkezi gibi kuruluşların önerileri bu şekildedir.
Salgın geç başlayıp geç bitiyor Mevsimsel değişiklikler nedeniyle grip mevsiminin başında, hastalanmadan önce aşı olunması tavsiye edilir. Günümüzde grip salgını daha geç başlamakta ve mayıs sonlarına kadar devam edebildiği için ekim sonu ile aralık başı aşılamalar için idealdir. Aşı yapıldıktan 10-20 gün sonra bağışıklık gelişir ve aşının koruyucu etkisi yaklaşık 6 ay sürer.
KALP SAĞLIĞI
Bitki çayları ve antibiyotikler fayda sağlar mı? Antibiyotikler gribal enfeksiyonlarda asla kullanılmamalıdır. Gereksiz antibiyotik kullanımı bağırsak florasını bozarak enfeksiyonlara eğilimi artırır. Bitki çayları, C vitamini ve diğer özel besinlerin gribe karşı özel bir olumlu etkisi kanıtlanmamıştır. Bağışıklık sistemini desteklemek için organik ve taze sebze-meyveleri bol tüketmek ve öğün atlamamak önem taşır; mevsim dışı sebze ve meyve tüketiminden kaçınılmalıdır, çünkü bu tür ürünlerdeki tarım ilaçları ve hormonlar bağışıklığı olumsuz etkileyebilir. Düzenli uyku ve spor yapmak da koruyucu etkiye sahiptir.
Böyle korunun Aşı dışında hijyen koşullarına da dikkat edilmelidir. Gripli kişiler mutlaka evde istirahat etmelidir. Öksürme ve hapşırma sırasında ağız ve burun kağıt mendille kapatılmalı ve mendil çöp kutusuna atılmalıdır. Gripli kişilerden mümkün olduğunca uzak durulmalı, aynı ortam paylaşılıyorsa maske takılmalı ve eller sık sık sabunlu su ile yıkanmalıdır. Grip virüsünün yayılmasını önlemek için masa, kapı kolları, mutfak tezgahları ve oyuncaklar gibi yüzeyler deterjanla silinmeli, bulunulan ortam havalandırılmalıdır. Hasta kişilere ait çarşaf, çamaşır, havlu, çatal, bıçak ve bardak gibi nesnelerle temas edilmemelidir. Grip mevsiminde kalabalıklardan kaçınmak ve alkol ile sigara kullanımından uzak durmak gerekir.
Ne kadar etkilidir? Grip aşısı yüzde 70-90 oranında koruyucudur; yüzde 100 koruma sağlamaz. 65 yaş üzerindeki kişilerin bağışıklık sistemi daha az yanıt verdiği için aşının etkinliği daha düşük olabilir, ancak aşı bu yaş grubunda bile ölüm oranlarını belirgin şekilde azaltmaktadır.
Kimler yaptırmamalı? Ateşli hastalığı olanlar, yumurta alerjisi olanlar ve 6 aydan küçük bebeklere bu aşı önerilmemektedir.
Aşının zararlı bileşikler içerdiği doğru mu? Aşılarfenol, formaldehit, alüminyum, streptomisin ve tiyomersol gibi bileşikler içerebilir. Özellikle tiyomersol, aşıyı diğer bakteriler ve mikroorganizmalardan koruyan eser miktarda cıva içeren bir koruyucu maddedir ve sıklıkla tartışılmaktadır. Dünya Sağlık Örgütü ve UNICEF, aşıların yararlı olduğunun bilimsel olarak kanıtlandığını ve spekülatif iddialara bağlı kaygıların aşı programlarını aksatmaması gerektiğini vurgulamaktadır.
Gebelikte son 3 ay risklidir Gebelerde grip daha ağır seyreder. Gebeliğin son üç ayı ve doğum sonrası ilk ay en riskli dönemdir. Gebelik sırasında geçirilen grip erken doğuma, düşüğe ve bebekte bazı doğumsal anomalilere yol açabilir. Gebelik planlayan, gebe ve lohusa kadınların hepsi, grip mevsiminden önce mutlaka aşılanmalıdır.
