Nöbetçi Eczaneler
Bağışıklık Sistemi: Merkezi Bağırsaklar ve Güçlü Yaşam İçin Beslenme Rehberi
Ancak güçlü bir bağışıklık sistemiyle sağlıklı bir yaşam sürdürebiliriz. Bağışıklık sistemi bizi başta bakteri, virüs, mantar ve parazitler olmak üzere hastalık yapıcı mikroorganizmalardan koruduğu gibi içimizde ortaya çıkan dejenere ve kanserojen hücreleri de ortadan kaldırır. “Güçlü bağışıklık vücudun koruyucu kalkanıdır” diyen İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Osman Erk, vücut direncini artırma yollarını şöyle anlattı.
Nasıl evrimleşti? Prof. Dr. Osman Erk, insanın biyolojik gelişim sürecinde yüzbinlerce yıl antibiyotik ve aşı olmadan enfeksiyon hastalıklarına karşı korunarak bugünlere geldiğini vurguluyor. Yediğimiz besinlerle bağışıklık sistemi arasında sıkı bir ilişki ve eşgüdüm vardır. Yüzbinlerce yıl boyunca çoğunlukla bitkisel besinler; sebzeler, meyveler, yeşillikler, kuruyemişler ve otları tüketerek evrimleştik. Bu gıdalardaki vitamin, mineral, iz element, aminoasit, Omega 3 ve Omega 6 yağ asitleri ile binlerce fitobesin, bağışıklık sistemimizin uzun yıllar etkin olmasını sağladı.
Merkezi bağırsaklardır Bağışıklık hücrelerinin yaklaşık %70’i sindirim sisteminde yer alır. Bağırsaklarımızda yaşayan faydalı bakteriler (probiyotikler) savunma sisteminin temel taşlarıdır. Her yiyecek ve içecekle birlikte milyonlarca mikroorganizma ve zararlı toksin vücudumuza girer. Midenin asit muhtevası, sindirim enzimleri, probiyotikler, bağırsakları sıvayan mukus tabakası, faydalı bakteriler, IgA ve bağırsak lenf dokusu vücudumuzu dış dünyanın zararlı unsurlarına karşı ciddi bir bariyer oluşturarak korur.
Geçirgen bağırsak sorunlarına neden olan yanlış gıdalar, çevresel toksinler, alerjik reaksiyonlar, stres, GDO’lu gıdalar, aşırı rafine karbonhidrat ve yağlı yiyecekler, ilaçlar ve gereksiz ameliyatlar; bağışıklık sistemini uyararak ve meşgul ederek kronik inflamasyona (iltihaplanma) yol açarlar. Kronik inflamasyon; obezite, şeker hastalığı, kalp damar hastalıkları, kanser ve nörolojik hastalıklar gibi birçok kronik hastalığın temel sebebidir.
Kronik inflamasyon, bağışıklık sisteminin gereksiz yere aktif olduğunu gösterir ve aynı zamanda enfeksiyon hastalıklarının sık ve ağır seyretmesine neden olur. Vücutta C, D, E vitaminleri ile selenyum, çinko ve magnezyum minerallerinin eksik olması bağışıklığı zayıflatır. Bu nedenle dengeli ve sağlıklı beslenmek önemlidir.
İmmün Sistem Sağlam Olduğu Nasıl Anlaşılır? Güçlü bir bağışıklık; sık sık hastalanmamak, mikroplarla karşılaşıldığında hastalığı hafif ve kısa sürede atlatmak, yaraların hızlı iyileşmesi, sürekli yorgunluk hissetmemek ve sağlıklı bir sindirim sistemine sahip olmak gibi belirtilerle anlaşılır.
Vücut Direnci Nasıl Artırılabilir? Yediğimiz, içtiğimiz ve maruz kaldığımız her şey; stres düzeyi; fiziksel egzersiz; sigara; alkol; moral ve motivasyon gibi birçok unsur bağışıklık sistemini etkiler. Bağışıklık sistemini desteklemenin ilk ve en önemli yolu sağlıklı besinler, temiz su ve temiz hava sağlamaktır.
Bağışıklık sistemi görevini yerine getirirken vücutta serbest radikaller adı verilen toksik bileşikler açığa çıkar ve antioksidan ihtiyacı artar. A, B, C, D vitaminleri; selenyum; çinko ve kaliteli aminoasitler, bağışıklık sisteminin en çok gereksinim duyduğu antioksidan maddelerdir.
Bir enfeksiyonun ortaya çıkması için maruz kalınan bakteri ve virüs gibi mikroorganizmaların miktarı ve gücü kadar kişinin bağışıklık sisteminin durumu ve tepkisi de önemlidir. Bağışıklığın gücü ve yeterliliği ise kişinin beslenme, moral ve vitamin-mineral kapasitesine bağlıdır. Kanser için de benzer durum geçerlidir; kansere neden olan genetik ve çevresel etkenlerin yanı sıra kişinin bağışıklık sisteminin gücü de hastalığın ortaya çıkmasında son derece önemlidir.
Karmaşık Bir İşleyişi Var Kemik iliği, lenf bezleri, dalak, timüs bezi ve solunum ile sindirim sistemini döşeyen epitelin altındaki lokal lenfoid dokular, vücudun bağışıklık sistemini oluşturur. Bağışıklık sistemi, sinir sisteminden sonra en karmaşık işleyişe sahip sistemlerden biridir. Hipotalamus gibi beyin bölgeleri ve böbreküstü bezleri gibi endokrin yapılar tarafından kontrol edilir. Bağışıklık sistemi; enfeksiyon etkenlerine, toksinlere ve vücutta yabancılaşan, dejenere olan kanser hücrelerine karşı vücudu korur. Enfeksiyon hastalıkları ve kanser, bağışıklık sisteminin yetersiz olması nedeniyle ortaya çıkan sağlık sorunları olarak tanımlanır.