Ortadoğu Gerilimi Brent Fiyatlarını Yükseltti
ABD-İran gerilimi ile Hürmüz ve Babülmendep boğazlarındaki olası arz kesintisi endişeleri petrol fiyatlarını yukarı taşıdı. Brent petrolün varil fiyatı öğle saatleri itibarıyla yüzde 4,04 artarak 97,87 dolara çıktı. Bu gelişme, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in Nisan ayında düzenlenen “Küresel Ekonomik Dönüşüm Çağında Finansal Riskler ve Türkiye’nin Seçenekleri” toplantısında dile getirdiği “daha kötü” senaryolarını akıllara getirdi.
Şimşek’in Sözleri ve Brent’teki Gelişmeler
Mehmet Şimşek toplantıda Orta Vadeli Program (OVP) varsayımlarının 65 dolar senaryosu üzerine kurulu olduğunu belirterek, o dönemde brent petrolün 82 doları gördüğünü ve “90 dolar olursa daha kötü, 100 dolar olursa daha da kötü” ifadelerini kullanmıştı. Dün Brent petrolün vadeli varil fiyatı 95,63 dolara kadar yükselerek günü 94,07 dolardan tamamladı. Bugün saat 12.00 itibarıyla Brent petrolde kapanışa göre yüzde 4,04 artışla 97,87 dolar, aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili ise 88,52 dolardan işlem gördü.
Fiyatlardaki Yükselişin Nedeni
Fiyatların yaklaşık 6 haftanın en yüksek seviyelerinde seyretmesinde ABD ile İran arasında tırmanan gerilimin yanı sıra Hürmüz ve Babülmendep boğazlarında petrol sevkiyatının aksayabileceğine yönelik endişeler etkili oldu. ABD, İran’ın Hürmüz Boğazı’nda ticari gemilere yönelik tehdit ve saldırı kapasitesini hedef alan operasyonlarını sürdürürken, İran da Körfez’deki ABD üslerine yönelik misillemelerde bulundu.
Tehditler ve Misillemeler
ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya paylaşımında, İran’ın Hürmüz Boğazı’nda gemilere füze, roket, insansız hava aracı veya başka bir silahla saldırması halinde ABD’nin Tahran’da veya civarındaki köprü ya da elektrik santrallerini bombalayacağını belirtti. Buna karşılık Devrim Muhafızları Ordusu Hava ve Uzay Kuvvetleri Komutanı Tuğgeneral Mecid Musevi, “Köprülerimiz ya da enerji santrallerimiz saldırıya uğrarsa ABD’nin bölgedeki müttefiklerinin elektriği kesilecektir.” ifadelerini kullandı.
Babülmendep ve Husiler
Gerilimin Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatını aksatabileceği endişesi devam ederken, Yemen’deki İran destekli Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik deniz ablukası sonrasında Babülmendep Boğazı’ndaki güvenlik riskinin artması da fiyatları yukarı yönlü destekledi. Husilerin askeri sözcüsü Yahya Seri, Kızıldeniz’de Suudi Arabistan’a ait iki petrol tankerinin insansız hava araçları ve füzelerle hedef alındığını açıkladı. Seri ayrıca 20 Temmuz’da Suudi Arabistan’a karşı “karşı abluka” uygulanacağını duyurmuştu.
ABD Stok Verileri ve Teknik Seviyeler
Öte yandan ABD Enerji Enformasyon İdaresi (EIA), ülkedeki ticari ham petrol stoklarının piyasa beklentilerinin aksine geçen hafta 2 milyon varil arttığını, benzin stoklarının ise 800 bin varil yükseldiğini bildirdi. Teknik açıdan Brent petrolde 97,99 dolar direnç, 91,71 dolar ise destek seviyesi olarak takip ediliyor. Haber metninde verilen başka bir değer olarak Brent petrol değerinin 93,77$ ve değişiminin %3,43 olduğu bilgisi yer aldı.
Şimşek’in Ekonomi Değerlendirmesi
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, 22 Nisan 2026 tarihli toplantıda petrol fiyatlarındaki yükselişin Türkiye ekonomisine olası etkilerini değerlendirdi. Şimşek, petrolün yıl boyunca ortalama 80 dolar seviyesinde kalması halinde enflasyonun baz senaryoya göre 2,8 ila 3,5 puan daha yüksek gerçekleşebileceğini, cari açığın milli gelire oranının 0,7 ila 1,1 puan artabileceğini ve büyümenin yaklaşık 0,5 puan yavaşlayabileceğini söyledi. Bütçe açığının ise öngörülen yüzde 3,5 seviyesinden yaklaşık yüzde 4’e yükselebileceğini kaydetti.
Senaryoların Sonuçları
Şimşek, petrol fiyatlarının 90 dolara çıkması halinde ekonomik etkilerin daha ağır, 100 dolar seviyesinde ise çok daha olumsuz sonuçlar doğuracağını vurguladı. Petrolün 70 dolar seviyesinde kalması durumunda ise etkilerin daha sınırlı olacağını belirtti. Ayrıca mevcut belirsizlik ortamında kesin tahmin yapılamayacağını, değerlendirmelerin senaryo analizlerine dayandığını ifade etti.
