İran’da Kitlesel Gösteriler: Tahran Rejiminin Müdahalelerinde Ölümler ve Baskılar Artıyor
İran’da dönem dönem yaşanan rejim karşıtı gösterilerde protestoculara yönelik Tahran rejiminin saldırılarında çok sayıda can kaybı yaşanıyor. Kısa süre önce ekonomik kriz nedeniyle sokaklara dökülen halkın ekonomi söylemi, kısa sürede rejim değişikliği talebine dönüştü.
Sadece 6 hastanede en az 217 gösterici öldü
The Time’da yer alan habere göre, Tahran’da bulunan sadece 6 hastanede en az 217 protestocu rejim saldırılarında hayatını kaybetti. Ölenlerin çoğunun vurularak öldüğü aktarılıyor. Yetkililer tarafından hastanelerden cenazelerin toplandığı iddia edilirken, cansız bedenlerin çoğunun makineli tüfeklerin hedefi olmuş gençler olduğu kaydedildi.
Gösterilerde devlet binalarının yakıldığı, polis araçlarının devrildiği ve protesto bölgelerindeki çok sayıda polisin kaçtığı bildirildi. Sokaklara çıkanların yalnızca alt sınıf olmadığı, orta sınıfın da gösterilere katıldığı ve bunun rejim için ciddi bir tehdit oluşturduğu değerlendiriliyor.
Rejim, kendi vatandaşlarının kanını dökmeye başladı
Silahlı güçlerin saldırısından önce ülke genelinde internet ve telefon bağlantıları kesildi. İnternet kesintisinden saatler sonra rejimin protestoculara karşı kanlı baskınları başladı. Operasyonların sadece bir kısmı internete ulaştırılabildi. Protestocular, internete erişilememesi için hükümetin Starlink uydularını da engellediğini bildirdi.
Hamaney, protestocuları suçladı
Göstericilerin İran sokaklarında “Diktatöre ölüm” sloganları attığı aktarılırken bazı kamu binaları da hedef alındı. İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney televizyonda yaptığı konuşmada, “İslam Cumhuriyeti Trump’ı memnun etmeye çalışan bu yağmacıların karşısında asla geri adım atmayacaktır” dedi. Tahran savcılığından yapılan açıklamada göstericilerin idam cezasıyla yargılanacağı duyuruldu. Devrim Muhafızları ise aileleri, çocuklarını sokaklardan çekmeleri konusunda uyardı.
Siyaset bilimciden değerlendirme
Bazı gösteri noktalarında silah kullanılmasına rağmen polislerin protestocuları dağıtamadığı öne sürüldü. Yapılan değerlendirmelerde, çok sayıda polis memuru ile milis güçlerinin kanlı müdahalelerde yer almak istemedikleri kaydediliyor. Siyaset bilimci Hüseyin Hafiziyan, “Kendi halkına en temel ekonomik refahı bile sağlayamıyorlar ve şu an tamamen hayatta kalma moduna geçmiş durumdalar” değerlendirmesini yaptı.
ABD’den destek açıklamaları
Ülkede baskı ve şiddet artarak devam ederken, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio “ABD protestocuların yanındadır” açıklamasında bulundu. ABD Başkanı Donald Trump ise daha önce yaptığı açıklamalarda “protestocuların öldürülmesi halinde rejimin bunun bedelini çok ağır ödeyeceğini” ifade etmişti.
14 gündür devam eden gösteriler ülke geneline yayıldı
14 gündür devam eden gösterilerin 31 eyalete yayıldığı aktarılırken, ABD bombardıman uçaklarının desteğiyle imha edilen hava savunma sistemlerinin rejimi ayrıca askeri açıdan da çıkmaza soktuğu belirtildi. Su ve elektrik kesintileri ise halktaki kriz duygusunu derinleştiriyor.

