Ticaret Bakanlığı’nın Yeni Dijital Tüketici ve Reklam Yönetmeliği Yürürlüğe Giriyor
Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanıp 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girecek yeni yönetmelik, e-ticaret, sosyal medya, yapay zekâ uygulamaları ve dijital reklamcılık alanlarında kapsamlı değişiklikler getiriyor. Tüketiciyi koruma hedefiyle oluşturulan düzenlemeler kapsamında “çevresel beyan”, “sosyal medya etkileyicisi” ve “tüketici değerlendirmesi” gibi kavramlar mevzuatta ilk kez hukuki tanım kazanıyor.
İndirimlerde 10 Günlük “En Düşük Fiyat” Zorunluluğu
Haber Merkezi ve Sabah gazetesinin aktardığı bilgilere göre, kampanya dönemlerinde fiyatları önce yükselterek ardından büyük indirim yapılmış algısı yaratmaya yönelik aldatıcı satış politikalarına kesin sınırlar getiriliyor. Yeni kurala göre, indirimli ürünlerin kampanya öncesi fiyatı hesaplanırken geriye dönük son 10 gün içinde uygulanan “en düşük fiyat” esas alınacak. Bu düzenleme, tüketicinin gerçek indirim oranını ve kampanya değerini doğru değerlendirmesini sağlamayı amaçlıyor.
Sahte Yorum ve Puanlama Sistemine Yakın Markaj
İnternet üzerinden alışveriş yapan tüketicilerin satın alma kararlarını doğrudan etkileyen yorum ve puanlama sistemleri resmi denetime tabi tutulacak. E-ticaret platformları yayımladıkları değerlendirmelerin gerçekten ürünü satın alıp deneyimleyen kişiler tarafından yapıldığını teyit eden doğrulama mekanizmaları kurmak zorunda bırakılıyor. Bu sayede sahte yorumların üretilmesi, olumsuz yorumların gizlenmesi, seçilmesi veya sıralamasıyla oynanması gibi uygulamalar engellenerek tüketicinin yanıltılması önlenecek.
Influencer Reklamlarına Yaptırımlar Ağırlaşıyor
Yönetmelik, sosyal medya etkileyicileri (influencer) tarafından yapılan tanıtım ve reklamların şeffaflığını artırmayı hedefliyor. Influencerların ücretli veya ticari nitelikli içerikleri açıkça belirtme zorunluluğu ve bu içeriklere ilişkin kayıt tutma yükümlülükleri getirilmesi gibi uygulamalarla sorumluluklar netleştiriliyor; aksi durumda idari yaptırımlar uygulanacak.
Yapay Zekâ ile Üretilen İçeriklere Denetim
Reklamcılık sektöründe hızla yayılan yapay zekâ teknolojileri yeni kurallara tabi olacak. Yönetmeliğe göre yapay zekâ ile hazırlanan ses, görsel ve videoların tüketiciler üzerinde gerçek dışı bir algı oluşturmaması veya onları aldatıcı nitelikte olmaması şart koşuluyor. Böylece yapay zekâ kaynaklı içeriklerin tüketiciyi yanlış yönlendirmesi önlenmeye çalışılacak.
“Çevre Dostu” İddiaları Bilimsel Verilerle Kanıtlanacak
Şirketlerin ürün pazarlamasında sıkça kullandığı “karbon nötr”, “doğaya zarar vermez” ve “geri dönüştürülebilir” gibi çevresel beyanlar artık somut, bilimsel, güncel ve doğrulanabilir verilerle desteklenmek zorunda olacak. Bu düzenleme, çevresel iddiaların altı boş pazarlama söylemleri olarak kullanılmasının önüne geçmeyi amaçlıyor.
Takviye Edici Gıdalarda Karşılaştırmalı Reklam Yasağı Kaldırıldı
Yeni düzenlemenin bir diğer önemli değişikliği ise takviye edici gıdalar pazarına ilişkin. Bu ürün grubuna yönelik olarak daha önce uygulanan karşılaştırmalı reklam yasağı kaldırıldı. Ancak yapılacak reklamlarda dürüst rekabet ilkelerine uyulması ve kullanılan ifadelerin objektif, ispatlanabilir verilere dayanması zorunluluğu devam ediyor.
Yönetmeliğin yürürlüğe girmesiyle birlikte söz konusu alanlarda denetimler ve yaptırımların artması, tüketici haklarının güçlendirilmesi ve piyasada daha şeffaf uygulamaların hakim olması hedefleniyor.
