Özet
İngiltere merkezli The Economist, Türkiye siyasetinde son haftalarda yaşanan gelişmelerin muhalefetin dengesini kökten sarstığını belirtti. Özgür Özel’in 24 Temmuz’da resmen kurduğu YENİ Parti’ye CHP’den çok sayıda milletvekili katılmasıyla oluşan yeni tablo, partilerin güç dağılımını hızla yeniden şekillendirdi.
YENİ Parti’nin hızlı yükselişi
The Economist’in analizine göre Özgür Özel’in liderliğindeki YENİ Parti’ye CHP’den 91 milletvekili geçiş yaptı ve parti TBMM’de AKP’den sonra ikinci büyük grup konumuna yükseldi. Dergi, bazı anket sonuçlarında YENİ Parti’nin oy oranının yüzde 30’un üzerine çıktığını ve bazı ölçümlerde AKP’yi geride bıraktığını aktardı. Bu tablonun muhalefetin temsil yapısını tamamen değiştirdiği vurgulandı.
CHP’de yönetim değişikliğinin etkileri
The Economist, mahkeme kararıyla görevden alınan Özgür Özel’in yerine Kemal Kılıçdaroğlu’nun dönmesinin partide ciddi kırılmalara yol açtığını yazdı. Özel döneminin CHP’ye 2024 yerel seçimlerinde önemli başarı sağladığı hatırlatılırken, liderlik değişikliğinin partinin hızla güç kaybetmesine neden olduğu değerlendirildi. Dergi, CHP’nin anketlerde tek haneli seviyelere gerilediğini ve Kılıçdaroğlu’nun katıldığı bir etkinlikte figüran kullanımının parti içindeki tabloyu sembolik biçimde gösterdiğini belirtti.
Olası yeni geçişler ve temyiz süreci
Analizde, temyiz sürecinin Kılıçdaroğlu lehine sonuçlanması durumunda CHP’den YENİ Parti’ye yeni milletvekili ve yönetici geçişlerinin yaşanabileceği öngörüldü. Bu gelişmelerin partiler arasındaki dengeleri daha da oynatabileceği ifade edildi.
Erdoğan için beklenmedik sonuçlar
The Economist, daha önce Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın kendisine uygun bir rakip istediği yönündeki değerlendirmelere atıfta bulunarak, ortaya çıkan yeni oluşumun bu isteğin gerçekleşmiş gibi algılanabileceğini yazdı. Ancak dergi, YENİ Parti’nin geniş bir seçmen tabanına hitap etme potansiyelinin Erdoğan için beklenmedik siyasi sonuçlar doğurabileceğine de dikkat çekti.
Karşılaşılabilecek engeller
Dergi, YENİ Parti’nin yükselişine rağmen önünde birçok engel bulunduğunu vurguladı. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun tutuklu olması ve çok sayıda CHP’li yerel yöneticinin yargı süreçleriyle karşı karşıya bulunması, yeni partinin de benzer baskılara maruz kalabileceğini düşündürmektedir. Sabancı Üniversitesi öğretim üyesi Berk Esen’in görüşlerine atıfta bulunularak, muhalefetin önceliğinin artık sadece seçim kazanmak değil siyasi varlığını korumak olduğu belirtildi.
YENİ Parti’nin kimlik arayışı
The Economist, YENİ Parti’nin kendisini yalnızca CHP’den kopan bir oluşum olarak değil; sosyal demokrasi, Avrupa Birliği üyeliği, çoğulculuk, kadın hakları ve demokratik reformları öne çıkaran yeni bir siyasi proje olarak konumlandırmaya çalıştığını yazdı. Dergi, partinin uzun vadeli başarısının CHP’nin devamı olarak algılanmaktan çıkıp bağımsız bir kimlik inşa etmesine bağlı olduğunu vurguladı. Ayrıca yeni partinin CHP’nin kurumsal yapısı ve mali kaynaklarından yoksun olmasının önemli bir dezavantaj olduğu ifade edildi.
