Nöbetçi Eczaneler
Et ve Süt Kurumu 2024 bilançosu: Rekor kâr ve yoğun ithalat
Asli görevi hayvansal ürün piyasasında dengeyi sağlamak ve kamu yararını gözetmek olan Et ve Süt Kurumu’nun 2024 yılı bilançosu dikkat çekti. Kurum, 13 kombina, 1 işletme müdürlüğü ve 17 satış mağazasıyla faaliyet gösteriyor; vatandaşın sofrasındaki sorunlara rağmen mali tablosunda önemli bir artış kaydedildi.
İthalat rakamları ve dağıtım
ESK’nın faaliyet raporlarına göre 2024 yılında Türkiye, ithal hayvan ve et açısından yoğun bir dönem yaşadı. Üreticilere yaklaşık 545 bin baş besilik hayvan verilirken; 70 bin 562 baş kesimlik hayvan, 10 bin 740 ton kemiksiz sığır eti ve 66 bin 81 ton karkas sığır eti yurt dışından getirildi. Ayrıca 3 bin 608 ton yağsız süt tozu alımı yapıldı. Kurum, sadece kendi mağazalarında değil, İstanbul ve Ankara’daki zincir marketler ile diğer firmalara da et satışı gerçekleştirdi. Bu kapsamda 59 bin 788 ton büyükbaş gövde eti ve 15 bin 260 ton parça et satıldı.
Finansal performans: Brüt satış hasılatı ve kâr
Halkın alım gücünün eridiği bir dönemde ESK’nın finansal tabloları şaşırtıcı bir görünüm sundu. Kurumun brüt satış hasılatı yüzde 317,3 artışla 56 milyar TL’ye yükseldi. 2022 yılında 706,5 milyon TL zarar açıklayan kurum, 2023’te 550,4 milyon TL kâr bildirmişti; 2024 yılını ise tam 14,3 milyar TL’lik rekor kârla kapattı. Kâr artış oranı kayıtlarına göre yüzde 2 bin 506 olarak gerçekleşti. Buna ek olarak Hazine’ye yaklaşık 2,9 milyar TL temettü aktarıldı.
CHP’li Bakırlıoğlu’nun değerlendirmesi
Tabloyu değerlendiren TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu üyesi CHP Manisa Milletvekili Ahmet Vehbi Bakırlıoğlu, kurumun kuruluş amacından saptığını vurguladı. Bakırlıoğlu, kurumun kâr elde etmesinin üreticiyi ve tüketiciyi olumsuz etkilediğini şu sözlerle dile getirdi: “Ülkede hayvancılık biterken, üreticiler iflas ederken, yurttaş ete ulaşamazken ESK kârına kar katıyor. Ülke şap hastalığından kırılmış, milyarlarca dolar ekonomik kayıp söz konusu. Ülke hayvancılığı biterken, tek kar eden ESK ve kurumun ithalatçı Genel Müdürü Mücahid Taylan. Tüm bu rakamlara baktığımızda Türkiye hayvancılığının çöküşüyle tezat bir görüntü oluşturuyor.”
TÜİK verilerine atıf ve tüketim verileri
Bakırlıoğlu, ESK’nın kârı uğruna üreticinin ve tüketicinin feda edildiğini belirtti. TÜİK verilerine atıfta bulunan vekil, şu değerlendirmeyi yaptı: “Üretici zarar ettiği için üretimden kopuyor. Dünyanın en pahalı etini Türk halkı yemek zorunda kalıyor, yurttaş et tüketemiyor.” Vekil, TÜİK’in verilerine göre dört çocuktan birinin et tüketemediğini aktardı: günde en az bir kez et, tavuk veya balık içeren yemek tüketebilen çocukların oranı yüzde 69,8 iken, maddi sebeplerle tüketemeyenlerin oranı yüzde 23,1.
Bakırlıoğlu’nun son vurgusu
Bakırlıoğlu, ESK’nın asli görevinin kâr etmek değil piyasayı düzenlemek ve kamu yararına üreticiyi ile tüketiciyi korumak olduğunu ifade etti. Yapılan açıklamalarda kurumun uygulamalarının üretim ve tedarik zinciri üzerindeki etkilerine dikkat çekildi.