Nöbetçi Eczaneler
Savaş Riskinin Piyasaya Yansımaları: Bankacılıkta Yeni Dönem ve TCMB Hamleleri
ABD ile İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan savaş, finansal piyasalarda etkisini net şekilde hissettirmeye başladı. Hürmüz Boğazı’ndaki tıkanıklığın petrol fiyatlarını 100 doların üzerine taşıması, hem ABD Merkez Bankası’nın (Fed) hem de Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) sıkılaşma adımlarını öne çekti.
Pazartesi Günü Yeni Dönem Başlıyor
Bankacılık kaynaklarına göre, kredilere getirilen yüzde 2’lik büyüme sınırı nedeniyle bir süredir ticari kredi musluklarını kapatan bankalar, 30 Mart Pazartesi günü itibarıyla yeni limitleri açmaya hazırlanıyor. Ancak bu açılış yüksek maliyetle gerçekleşecek. Sektörde ticari kredi faizlerinin 5-6 puan artışla yüzde 50 seviyelerine yükseltilmesi planlanıyor. Bu artışın kısa süre içinde bireysel kredi faizlerine de yansıyacağı öngörülüyor.
Merkez Bankası’ndan “Üst Koridor” Hamlesi
TCMB, savaşın piyasa üzerindeki etkisini azaltmak amacıyla 2 Mart’ta fonlama maliyetlerini artırdı. Mevcutta yüzde 37 olan politika faizi, üst koridor kullanımıyla fiilen yüzde 40-41 seviyelerine dayanmış durumda. Para Politikası Kurulu (PPK), son toplantısında enflasyonda kalıcı bozulma görülmesi halinde para politikasının daha da sıkılaşacağı mesajını vererek, Nisan ayı için beklenen faiz indirimi umutlarını da ortadan kaldırdı.
Uzmanlar Ne Diyor?
Hürriyet’e konuşan bir özel bankanın üst düzey yöneticisi sürecin kaçınılmaz olduğunu belirterek, koşulların sıkılaştığını ve fonlama maliyetlerinin arttığını söyledi: “10 liradan aldığınızı 9 liraya satamazsınız. Günün sonunda olacak olan, faizlerin artmasıdır. Bu, beklediğimiz doğal bir sonuç.”
Asıl Hedef: Döviz Talebini Kısıtlamak
Bir başka özel bankanın hazine birimi yöneticisi ise kredi faizlerindeki artış hazırlığının temel nedeninin döviz talebini dizginlemek olduğunu ifade etti. Yöneticinin değerlendirmesi şöyle: “TCMB uzun süredir döviz rezervlerine odaklanıyor. Dövizdeki en küçük yukarı yönlü hareket doğrudan enflasyonu besliyor ve Merkez’in ana hedefi enflasyonu düşürmek. Bu nedenle kurda bir atak olunca rezervleri devreye sokuyor. Merkez Bankası krediyle yaratılan fazla TL’nin dövize kaymasını istemiyor. Ticari kredi faizlerinde artış hazırlığının temel nedeni bu; toplumu ve genel ekonomiyi olumsuz etkileyebilecek bir konuda önlem almak.”
Savaş Tansiyonu Düşerse Ne Olur?
Büyük kurumların kredi kullanarak döviz almasının rezervleri eritmesine dikkat çeken başka bir banka yöneticisi, bunun da enflasyonla mücadeleyi zorlaştırdığını belirtti. Bu ve benzeri sıkılaştırıcı adımların, savaş riskini azaltma amacını taşıdığını ve İran-ABD tansiyonunun düşmesi ya da sonlanması durumunda bu tür önlemlerin kademeli olarak azaltılacağını söyledi.