Nöbetçi Eczaneler
NATO Genel Sekreteri Rutte’ten Arktik ve Ukrayna Değerlendirmeleri
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’a yönelik sözleriyle ilgili sorulara doğrudan yanıt vermekten kaçınırken, Arktik bölgesinin güvenliğinin sağlanmasının ittifak için öncelikli olduğunu vurguladı. Rutte, Renew Europe grubunun Brüksel etkinliğinde yaptığı konuşmada Rusya’nın saldırgan tutumunun devam edeceğine dair bir neden görmediğini söylemenin gerçekçi olmayacağını belirtti ve Moskova’nın Pekin, Tahran ve Pyongyang ile iş birliği yaparak Ukrayna’daki savaşı körüklediğini ifade etti.
Rutte, milletvekillerinin sorularını yanıtlarken Paris’te 6 Ocak’ta düzenlenen Gönüllüler Koalisyonu toplantısından çıkan sonuçları üç aşamalı bir yaklaşım olarak değerlendirdi. Buna göre birinci aşamada Ukrayna Silahlı Kuvvetleri, ülkenin ilk savunma hattını oluşturacak; ikinci aşama Gönüllüler Koalisyonu; üçüncü aşama ise doğrudan ABD’nin dahil olduğu güvenlik garantileri olacak. Rutte, ABD’nin pakete tam olarak dahil olmasının son derece önemli olduğunu ve paketle ilgili son detayların halledilmesi gerektiğini söyledi.
“ABD’nin beklentilerinin adil olduğuna inanıyorum”
Rutte, ABD’nin NATO’ya kesinlikle bağlı olduğunu vurgulayarak bu bağlılığın, Avrupa ve Kanada’nın kendi güvenlikleri için daha fazla sorumluluk alması yönündeki açık ve uzun süredir devam eden beklentiyle birlikte geldiğini ve bunun adil olduğuna inandığını belirtti.
Trump’ın Grönland sözlerine ilişkin tutum
Rutte, Donald Trump’ın Grönland’ı zorla alma gibi ifadelerine ilişkin sorulara kaçamak yanıtlar verdi. Trump’ın ilk başkanlık döneminden bu yana Kuzey Kutbu’nu koruma ihtiyacı konusunda ittifakı bilgilendirdiğini aktaran Rutte, bölgede Rusya ile birlikte 7 NATO üyesi ülke bulunduğunu hatırlattı. Rutte, Trump’ın ilk döneminde deniz yollarının açıldığını ve Rusya ile Çin’in bölgede daha aktif hale geldiğini bildirerek daha fazla iş birliği gerektiğine dikkat çekti.
Rutte, NATO ülkelerinin Kuzey Kutbu’nun korunması konusunda birlikte çalışılması gerektiği konusunda hemfikir olduğunu belirtti ve müttefikler arasındaki görüşmeler olduğunda yorum yapmaktan kaçındığını söyledi. Ancak güvenlik durumunun aciliyetinin değerlendirilmesi bağlamında Arktik’te hep birlikte çalışıldığını teyit etti.
Grönland konusundaki tartışmaların Arktik’in güvenliğinin sağlanması etrafında şekillendiğini vurgulayan Rutte, ABD de dahil olmak üzere bölgedeki 7 NATO ülkesinin bu konuda görüşmeler yaptığını aktardı. Kuzey Atlantik Konseyi büyükelçiler düzeyinde bir araya gelerek birlikte harekete geçilmesi gerektiğine karar verildiğini, şimdi ise bir sonraki adımların belirlenmesi ve titizlikle çalışılması gerektiğini ifade etti.
Grönland halkının endişeleri hatırlatıldığında Rutte, bu konuda açık bir kamuoyu yorumu yapamayacağını söyledi ve şu değerlendirmeyi paylaştı:
- “Bunun hakkında asla yorum yapamam. Bu kamuoyunda imkansız. Ben, ABD, Kanada ve Avrupa’daki tüm müttefiklerimizle birlikte, sadece Grönland’a odaklanmamamızı sağlamaya çalışıyoruz. Bu, Kuzey Kutbu ile ilgili bir konu. Bu, Arktik bölgesiyle ilgili bir konu. Saf olmayalım, şu anda çok fazla gemi seyir halinde olmasa bile, Kuzey Kutbu’nda deniz yollarının açıldığını biliyoruz.”
- “Bu sadece Grönland için geçerli değil. Bu, tüm Kuzey Kutbu bölgesi için geçerli. Orada sadece Rusya aktif değil. Çin de giderek daha aktif hale geliyor. Arktik bölgesi söz konusu olduğunda, bir İttifak olarak birlikte çalışmalıyız. Biz de tam olarak bunu yapıyoruz. Şimdi, bunu gerçekten kolektif bir ittifak olarak yapabileceğimizden emin olmak için bir sonraki adıma ilişkin daha fazla ayrıntı ekliyoruz. Bundan emin olabilirsiniz.”
Türkiye-Yunanistan sürecine gönderme ve esprili yanıt
Israrlı sorular karşısında Rutte, geçmişte Türkiye ile Yunanistan arasındaki görüşmeler sırasında yorum yapılmadığını hatırlatarak şimdi de müttefikler arasındaki görüşmelerle ilgili yorum yapamayacağını, bu tür konuların perde arkasında sürdüğünü vurguladı. NATO müttefiklerinden birinin bir diğerinin topraklarını ele geçirmek için güç kullanma tehdidinde bulunmasının kabul edilebilir olup olmadığı sorusuna doğrudan yanıt vermedi.
Rutte, “NATO’nun son Genel Sekreteri siz misiniz?” sorusuna esprili bir şekilde yanıt vererek henüz ayrılmayı planlamadığını, bir gün bir halefinin olacağından emin olduğunu ve görevde ne kadar kalacağına dair kendisine bilgi verilmediğini söyledi.
Rutte, önümüzdeki haftalarda bir sonraki adımı nasıl atacaklarını görüşmeyi beklediğini belirtti ve Arktik güvenliğiyle ilgili adımlar üzerinde titizlikle çalışıldığını yineledi.