Keçiler ve göçer Yörükler: Türkiye’de orman yangınlarında gözden kaçan koruma yöntemi
Türkiye’nin Ege ve Akdeniz sahillerinde artan orman yangınları, doğal savunma yöntemlerinin yeniden değerlendirilmesini gündeme getirdi. Prof. Dr. Mustafa Kaymakçı, geleneksel çobanlık uygulamalarının Avrupa’da yangın önleyici bir strateji olarak tekrar benimsendiğini, Türkiye’de ise keçilerin uzun yıllardır haksız yere “orman düşmanı” olarak etiketlendiğini söyledi.
Prof. Dr. Kaymakçı, keçilerin ılıman iklim kuşağının doğal faunasının bir parçası olduğunu belirterek, bu hayvanların sık makilik alanlarda koridorlar açıp yangın şeritleri oluşturduğunu ve orman tabanını temizleyerek yangın yayılımını sınırlamaya yardımcı olduğunu ifade etti. Kaymakçı ayrıca, yangınlara zemin hazırlayan asıl etkenlerin makiliklerin tahrip edilmesi, turistik yatırımlar için ormanların yok edilmesi ve tarla açmaları olduğunu vurguladı.
Yörüklerin rolü ve acil öneriler
Kaymakçı, göçer Yörüklerin ormanların gerçek bekçileri olduğunu savunuyor ve alınması gereken önlemleri şöyle sıralıyor: Orman içi ve kenarındaki köylülerin kooperatifler aracılığıyla örgütlenmesi, orman işletmelerinde karar alma süreçlerine dahil edilmeleri, keçi yetiştiricilerinin ekonomik, teknik ve sosyal olarak desteklenmesi. Ayrıca göç yollarının belirlenmesi ile göçerlerin beslenme ve sağlık hizmetlerinin sağlanmasının hayati önem taşıdığına dikkat çekti.
Uzman, keçi sürülerinin kontrollü ve sürdürülebilir biçimde kullanılmasının, ekosistem üzerinde olumlu etkiler yaratabileceğini; bunun için yerel toplulukların güçlendirilmesi ve geleneksel çobanlık bilgisinin modern yönetimle entegrasyonunun şart olduğunu belirtti.
