TÜİK 2024 Sera Gazı Envanteri: Enerji Ağırlıklı Artış ve Sektörel Dağılım
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) Sera Gazı Envanteri sonuçlarına göre 2024 yılı toplam emisyon miktarı, bir önceki yıla oranla %5,3 artış gösterdi. 1990 yılında kişi başına düşen emisyon miktarı 4,2 ton karbondioksit (CO2) eşdeğeri iken; bu rakam 2023’te 6,5 tona, 2024’te ise 6,8 tona yükseldi. Bu gelişme, her bir yurttaşın doğaya bıraktığı kirletici izinin son 34 yılda %60’tan fazla arttığını ortaya koyuyor.
Enerji Sektörü Kirliliğin Merkezinde
Emisyonların sektörel dağılımına bakıldığında, enerji politikalarının etkisi net biçimde görülüyor. Toplam emisyonun %71,8’i enerji kaynaklı faaliyetlerden kaynaklandı. Enerji sektörünü sırasıyla şu alanlar takip etti:
- Endüstriyel İşlemler ve Ürün Kullanımı: %12,9
- Tarım: %12,6
- Atık Sektörü: %2,6
Sanayi ve Tarımda Belirgin Artış
Veriler sektörel bazda dikkat çekici artışlar gösteriyor. Enerji sektörü 2024 yılında emisyon miktarında 1990 yılına göre %192,3 artışla 419,9 milyon ton CO2 eşdeğerine ulaştı. Endüstriyel işlemler ise 1990’a kıyasla %227,6 artışla 75,7 milyon ton seviyesine çıktı. Tarım sektörü emisyonları 73,5 milyon tona yükselirken, atık sektörü emisyonları bir önceki yıla göre %3,9 artarak 15,4 milyon tona ulaştı.
Zehirli Gazların Dağılımı: Metan ve N2O Önemi
Gaz türlerine göre yapılan analizde öne çıkan teknik detaylar şöyle sıralanıyor:
- Karbondioksit (CO2): Toplam CO2 emisyonunun %85,9’u enerji sektöründen kaynaklanıyor.
- Metan (CH4): Hayvancılıktan kaynaklanan “enterik fermentasyon” sonucu oluşan emisyonlar, toplam metan salınımının %53,6’sını oluşturuyor; tarım sektörü toplam metan salınımında %62 ile ilk sırada yer alıyor.
- Diazotmonoksit (N2O): Toplam N2O emisyonunun %77,8’i tarım sektöründen, özellikle tarımsal toprak kullanımından kaynaklanıyor.
TÜİK, sonraki kapsamlı veriyi Mart 2027 tarihinde açıklayacak.
