CHP’li Karabat: Emeklilik Sistemi Çöküyor, 4,9 Milyon Kişi Taban Maaşa Mahkum
CHP’li milletvekillerinin emeklilerin hakları için TBMM’de nöbetini sürdürdüğü sırada CHP Genel Başkan Yardımcısı Özgür Karabat da konuyla ilgili yazılı bir açıklama yaptı. Karabat, AKP iktidarı döneminde emeklilik sisteminin adım adım çökertildiğini ve bunun çalışma hayatını kökten bozduğunu belirtti.
4,9 MİLYON KİŞİ TABAN EMEKLİ AYLIĞI ALIYOR
Karabat, emeklilik sisteminin bir ülkenin en temel sosyal güvenlik mekanizmalarından biri olduğunu vurgulayarak bu sistemdeki bozulmanın kayıt dışılığı ve sömürüyü yaygınlaştırdığını, sonucunda kalitesiz, güvencesiz ve adaletsiz bir ekonomi ortaya çıktığını ifade etti. Ödenen primlerin karşılığının alınamadığını söyleyen Karabat, emeklilere fiilen tek tip maaş dayatıldığını kaydetti. Verilere göre yalnızca 5-6 yıl önce yaklaşık 1 milyon olan taban emekli maaşı alan kişi sayısının bugün 4,9 milyona ulaştığını aktardı. Karabat, her üç emekliden birinin en düşük maaşa mahkum olduğunu ve bu tabloyu gören yurttaşın “Ben niye prim ödeyeyim” sorusunu sorduğunu belirtti.
PRİM ÖDEMENİN ANLAMI KALMADI
Karabat, 2003 yılında ortalama emekli aylığının asgari ücretin yüzde 36 üzerinde olduğunu, bugün ise ortalama aylığın yüzde 40 artırılsa bile asgari ücrete ancak yaklaşabildiğini hatırlattı. Çalışmak zorunda kalan emeklilerin oranındaki artışa dikkat çeken Karabat, 2002 yılında çalışan veya iş arayan emeklilerin oranının yüzde 36,6 iken Aralık 2024 itibarıyla bu oranın yüzde 65,7’ye yükseldiğini söyledi. Avrupa Birliği ülkelerinde çalışan emekli oranının ortalama yüzde 10 seviyesinde olduğunu belirten Karabat, “Avrupa’da emeklilik refahın bir parçasıyken, Türkiye’de emeklilik yoksulluğun adı oldu. Avrupalı emekliler dünya turunda, bizim emekliler kent lokantası kuyruğunda” değerlendirmesini yaptı.
Karabat, ortalama emekli aylığının kişi başına düşen GSYH’ye oranının 2002’de yüzde 46,4 iken 2025’te yüzde 29’a gerilediğini, emekli aylıkları ve hak sahiplerine yapılan ödemelerin GSYH’ye oranının AB-27 ülkelerinde ortalama yüzde 9,8 olmasına karşın Türkiye’de yalnızca yüzde 3,7 olduğunu da aktardı.
MESELE KAYNAK YETERSİZLİĞİ DEĞİL
Açıklamasında emeklilerin günlük hayatta yaşadığı yoksulluğu örneklerle anlatan Karabat, “Emekli pazarda etikete bakıyor, eczanede ilacından vazgeçiyor, torununa harçlık veremiyor” dedi ve bunun sosyal devlet anlayışıyla bağdaşmadığını vurguladı. Yap-işlet-devret projelerine, garanti ödemelere ve faize trilyonlarca lira kaynak ayrılırken emeklilere “kaynak yok” denilmesini eleştiren Karabat, sorunun kaynak yetersizliği değil siyasi tercih meselesi olduğunu söyledi. “Emekliye değil, betona ve faize öncelik veren bir anlayışın faturası milyonlara kesiliyor” ifadelerini kullandı.
Yaşananların artık bir vicdan meselesi haline geldiğini belirten Karabat, “Türkiye’de emeklilik artık bir hak değil, yoksulluk sınavı haline getirildi. Bu düzen değişmeden adalet gelmez” diyerek açıklamasını sonlandırdı.
