Milyonlar izlemişti, İranlı sanatçıya 74 kırbaç cezası verildi

İran’da canlı yayında şarkı söyleyen sanatçılara kırbaç ve yasak cezaları

29 yaşındaki İranlı kadın şarkıcı Parastoo Ahmadi ile aralarında müzisyenlerin de bulunduğu 8 kişilik prodüksiyon ekibi, YouTube üzerinden canlı yayınlanan bir konserde performans sergiledikleri gerekçesiyle 74’er kırbaç cezasına çarptırıldı. Kum eyaleti ceza mahkemesi, yalnızca kırbaç cezası vermekle kalmayıp, ayrıca 2 yıl yurt dışına çıkış yasağı ve 2 yıl boyunca tüm sanatsal faaliyetlerden men cezası da uyguladı.

Şarkısı viral oldu

Genç şarkıcı Parastoo Ahmadi, Aralık 2024’te “Az Khoone Javanane Vatan” (Vatanın Gençlerinin Kanından) adlı şarkıyı başörtüsü takmadan canlı yayında seslendirdi. Kadınların sesinin ve saçının kamusal alanda yasak olduğu rejimde bu performans kısa sürede internette yayılarak milyonlarca izlenmeye ulaştı ve bir direniş sembolü haline geldi. Videonun yayılmasının hemen ardından şarkıcı ve müzisyen arkadaşları gözaltına alındı. Mahkeme belgelerine göre rejim, bu tarihi performansı “müstehcen ve ahlaksız içerik üretmek, kamu ahlakını ihlal etmek” olarak nitelendirdi.

“Verilen cezanın hukuki hiçbir dayanağı yok”

İranlı aktivistlere hukuki destek veren Dadban hukuk merkezinden avukat Moein Khazaeli, verilen kararın tamamen siyasi bir intikam olduğunu ve İran ceza kanununda dahi böyle bir suçlama yeri olmadığını belirtti: “Kadınların şarkı söylemesi, müzik yapması veya bunu yayması İran ceza kanununa göre suç değildir. Dolayısıyla bu durum ‘müstehcenlik’ olarak yorumlanamaz.” Khazaeli, bu cezanın yalnızca hukuk dışı değil, aynı zamanda devletlerin işkenceyi yasaklayan uluslararası yükümlülüklerini ihlal eden bir insanlık suçu olduğunu ifade etti.

“İran’da sanatçı olmak, zaten bir direniş biçimidir”

Karar, dünya çapındaki İranlı sanatçılar arasında büyük tepki yarattı. Sürgündeki oyuncu Setareh Maleki, Parastoo Ahmadi ile gurur duyduğunu belirterek şunları söyledi: “O videoyu izlediğimde içimdeki direniş ruhu yeniden alevlendi. Parastoo, başına gelebilecek her şeyi çok iyi bilmesine rağmen bir kadın olarak yaşama, şarkı söyleme ve sesini duyurma hakkından vazgeçmeyi reddetti. İran’da sansüre uymayı reddeden bir sanatçı için günlük hayatın kendisi, zaten bir direniş biçimidir.”