TCMB Başkanı Karahan, TÜSİAD Toplantısında Ekonominin Nabzını Tuttu
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, Türk Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği (TÜSİAD) Yüksek İstişare Konseyi Toplantısı’nda ekonomiye ilişkin kapsamlı değerlendirmeler yaptı. Toplantıda en çok merak edilen “Merkez faiz indirse de piyasa faizi neden inmiyor?” sorusuna yanıt veren Karahan, ekonomideki güven eksenine dikkat çekti.
Politika Faizi Tek Belirleyici Değil
Karahan, piyasa faizlerinin piyasa koşulları içinde şekillendiğini vurguladı. Kısa vadeli faizlerde Merkez Bankası’nın belirleyici olduğunu ancak halkın asıl derdi olan uzun vadeli kredilerde durumun farklı olduğunu belirtti. Karahan, bu mekanizmayı şu şekilde açıkladı: Vatandaşın yaşam standartları ve yatırım ortamı için önemli olan uzun vadeli kredi faizlerinde politika faizi tek belirleyici değil. Uzun vadeli kredilerde krediyi veren kurumlar, paranın değerini koruyabilmek adına fonlama maliyetinden çok o vadede beklenen enflasyonu baz alıyor. Bu nedenle bu tür kredilerde Merkez Bankası politika faizinin etkisi nispeten sınırlı.
Enflasyon Beklentisi Bozulursa Faiz Düşmez
Karahan, bankaların neden kredi faizlerini indirmediğini geçmişten bir örnekle anlattı. Merkez Bankası’nın politika faizini düşürdüğü bir dönemde piyasa faizlerinin yükseldiğini hatırlatan Karahan, bunun sebebinin enflasyon beklentilerindeki 25 puanlık artış olduğunu belirtti. Finansal piyasadaki aktörler fonlama maliyeti düşse de bunu orta ve uzun vadeli kredilere yansıtmaktan çekindiler; piyasadaki güvensizlik ortamı faizlere yansıyor. Tersi örnek olarak Haziran ayını gösteren Karahan, faiz sabit kalsa bile enflasyon beklentileri düzeldiğinde piyasa faizlerinin gerilediğini söyledi.
Kira ve Eğitimdeki Artış Manşet Enflasyonun İki Katı
Enflasyon verilerine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Karahan, hayat pahalılığının bazı alanlarda daha ağır hissedildiğini ifade etti. Kira ve eğitimdeki enflasyonun manşet enflasyonun iki katından fazla olduğunu belirten Karahan, kira fiyatlarındaki artışta deprem etkisi ve büyük şehirlere göçün yarattığı baskıya dikkat çekti. Dezenflasyon sürecinin devam ettiğini ancak hızının yavaşladığını söyleyen Başkan, gıda fiyatlarındaki oynaklığın yıl sonu beklentilerini bozduğunu da sözlerine ekledi.
