Araba ve ev alacakları artık sosyal medyada buluyorlar

Sosyal Medyada Çoğalan Sahte İlanlara Karşı EİDS Uygulaması ve Tüketici Uyarıları

İlan sitelerindeki sıkı denetimlerin ardından dolandırıcıların Instagram, Facebook ve WhatsApp gibi sosyal medya mecralarına yönelmesi, fiyat oyunu ve sahte profil uygulamalarıyla tüketicileri hedef almaya devam ediyor. Ticaret Bakanlığı’nın taşıt ve konut satışlarında sahte ilanları, yapay fiyat artışlarını ve tüketici mağduriyetlerini önlemek amacıyla hayata geçirdiği Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS), internet ilan piyasasında yeni bir dönemi başlattı.

Yeni düzenlemeyle internet üzerindeki ilan sitelerine kimlik ve yetki doğrulama zorunluluğu getirildi; yasal platformlar doğrudan EİDS altyapısına entegre edildi. Ancak bu sıkı denetim, denetim ağının dışında kalan sosyal medya kanallarında art niyetli kişilerin cirit atmasına yol açtı.

Doğrulanmış İlanlar Şartı

Mevzuat uyarınca Instagram, Facebook ve WhatsApp gibi küresel ağlar üzerinden paylaşılan ilanların da doğrulanmış nitelikte olması yasal bir zorunluluk haline geldi. Sosyal ağlardaki paylaşımları yakından takip eden Ticaret Bakanlığı, EİDS kurallarına aykırı hareket eden ve usulsüz ilan yayımlayanlara karşı idari yaptırımları uygulamaya koyuyor.

Emlakçıların ve oto galeri işletmelerinin ağır cezai müeyyidelerle karşılaşmaması için sosyal medya hesaplarında yalnızca EİDS onayı almış resmi ilan linklerini paylaşmaları; bu niteliği taşımayan bağımsız gönderilerden kesinlikle kaçınmaları gerekiyor. Alıcılar ise kapora dolandırıcılığı, yetkisiz satışlar ve hayali ilan tuzaklarına karşı iletişim uygulamalarındaki doğrulanmamış paylaşımlara itibar etmemelidir.

Dolandırıcılar Sosyal Medyada Aktif

Tüketici Hakları Genel Başkanı Ergün Kılıç, piyasa rayicinin çok altındaki fiyatlar ve sahte profiller üzerinden yürütülen kapora dolandırıcılığı yöntemiyle milyonların mağdur edildiğine dikkat çekti. Sanal dünyada güvenli ticaretin temel şartının doğrulanabilirlik ve hesap verebilirlik olduğunu vurgulayan Kılıç, Bakanlığın emlak ve otomotiv sektöründe hayata geçirdiği EİDS adımının hakların korunması adına devrim niteliğinde olduğunu belirtti.

Kılıç, Anayasa Mahkemesi kararına atıfta bulunarak dijital devlerin sorumluluktan kaçma anlayışının hukukla bağdaşmadığını ifade etti. Muazzam kitlelere ulaşarak bu ilanlardan devasa reklam gelirleri elde eden platformların, “güvenlik sadece tüketicinin sorumluluğundadır” diyemeyeceğini belirtti. Dolandırıcıların ilan sitelerinde alınan yasal önlemlerin ardından denetimsiz sosyal medya mecralarına kaydığını söyleyen Kılıç, vatandaşların bu ilanlara karşı özellikle dikkatli olmaları gerektiğini vurguladı.

Ödeme Aşamasında Dikkat Edilmesi Gerekenler

Kılıç, dijital ekonomide etkin bir kamu denetiminin şart olduğunu, reklam ağlarının daha sıkı izlenmesi ve sahte hesapların vakit kaybetmeksizin kapatılması gerektiğini ifade etti. Alıcılara ilan sahibinin gerçek kimliğini ve taşınmaz ya da aracın yasal durumunu resmi kurumlardan teyit etmeden kesinlikle ödeme yapmamaları çağrısında bulundu.

Özellikle ilan sahibinin yalnızca mesajlaşma uygulamaları üzerinden iletişim kurmak istemesi ve “başkası alıyor, acele et” diyerek hızlı ödeme baskısı yapmasının en büyük dolandırıcılık göstergesi olduğunu belirten Kılıç, ürünü gözle görmeden veya resmi kayıtları incelemeden para göndermemeyi ve şüpheli durumlarda vakit kaybetmeden ilgili kamu kurumlarına başvurmayı önerdi.