Nöbetçi Eczaneler
Prof. Dr. Sadi Uzunoğlu: Orta Sınıfın Gelir Sınırları ve Türkiye’deki Gerçek Durum
Vatandaşlar, sıkı mali politikaların yarattığı ekonomik krizle mücadele ederken; ekonomi yönetiminin yüksek enflasyonu maaş zamlarına bağlayan kuramsal çerçevesi, bir gelir sınıfını neredeyse yok olma noktasına getirdi. Orta sınıfın tanımını rakamlar ve harcama esnekliğiyle yeniden yapan Ekonomist Prof. Dr. Sadi Uzunoğlu, asgari ücretle kıyaslandığında vahameti daha da belirginleşen tabloyu açıkladı.
Oksijen’den Mine Şenocaklı’ya konuşan Prof. Dr. Sadi Uzunoğlu, gelişmiş toplumlarda sayıca fazla olması beklenen orta sınıfı aylık gelir ve harcama kabiliyeti açısından sınıflandırdı. Buna göre hanesine ayda 200 bin lira girenler alt orta kesimi oluşturuyor. Aylık geliri 300–400 bin lira arası olanlar ortanın ortasını; 500 bin lira civarında aylık gelire sahip olanlar ise üst orta gelirli kesimi temsil ediyor.
Mine Şenocaklı, Türkiye’de maaşlı çalışanların gelir düzeyini ve geçmişteki durumu göz önüne alarak bu tanıma şaşırdı ve Prof. Uzunoğlu ile iki yıl önce yaptığı röportajdaki “üst orta kesimin aylık 100 bin lira gelire sahip olması gerektiği” yönündeki açıklamayı hatırlattı. İki yılda gelir sınırlarının yaklaşık beş kat artması, sınıf tanımlarındaki sert değişimi açık şekilde ortaya koyuyor.
Prof. Uzunoğlu’nun üst orta kesim tanımında yer alan “Bir eviniz, bir arabanız olacak. Çocuklarınızı özel okulda okutabileceksiniz. Yılda iki kez tatil yapabileceksiniz. Ayda bir-iki konsere, tiyatroya gidebileceksiniz. Ayrıca gelirinizin bir bölümünü tasarruf edeceksiniz” ifadeleri, güncel ekonomik koşullarda artık beklenen karşılığı bulamıyor.
Orta alt gelirli sayılmak için aylık kazancın 7,12 asgari ücrete denk gelmesi, üst orta gelir sınıfına erişmek içinse 17,80 yani yaklaşık 18 asgari ücret tutarının gerekli olması; gelir sınıfları arasındaki geçişin neredeyse imkânsız olduğunu gözler önüne seriyor.
Aralık ayında açıklanan 28.075 liralık asgari ücret, ilk anda Kasım ayı açlık sınırının altında kaldı. Aralık ayında açlık sınırı 30 bin lirayı aşarak asgari ücrete yönelik ikinci darbe etkisini yarattı. 30 Aralık 2025 tarihinde açıklanan işgücü istatistiklerine göre Türkiye’de 32.737.000 çalışan bulunurken, yaklaşık 7,5 milyona yakını asgari ücretli; 4 milyona yakını da asgari ücrete yakın maaş alan çalışanlardan oluşuyor. Buna, maaşı asgari ücretle yakın olan milyonlarca emekli eklendiğinde sayı genel ücrete yakın bir düzeye ulaşıyor.
Bu koşullar altında Prof. Sadi Uzunoğlu’nun belirttiği gelir düzeylerine ulaşabilen vatandaş sayısının sınırlı kalması, “Orta sınıf çöktü” sözünü doğrular nitelikte olduğu yorumuna yol açtı.
