Avrupalıların ABD Güveninde Sert Düşüş: ECFR Anketi Öncesi Kritik Bulgular
Avrupa‘da güvenlik politikalarına ilişkin dengelerin değiştiğini ortaya koyan yeni bir araştırma, ABD ile Avrupa arasındaki ilişkiler konusunda çarpıcı sonuçlar verdi. Avrupa Dış İlişkiler Konseyi (ECFR) tarafından 15 ülkede yapılan kamuoyu yoklaması, Avrupalıların Washington yönetimine duyduğu güvenin son yılların en düşük seviyesine gerilediğini gösterdi.
Araştırmaya katılanların ortalama yalnızca yüzde 11’i ABD’yi “müttefik” olarak tanımlarken, bu oran altı ay önce yüzde 16, 2024 yılı Kasım ayında ise yüzde 22 seviyesindeydi. Katılımcıların önemli bir bölümü ABD’yi vazgeçilmez bir ortak olarak değerlendirse de, yüzde 13’ü Washington’ı rakip, yüzde 12’si ise doğrudan düşman olarak gördüğünü ifade etti.
Zirve Öncesi Güvenlik Algısı
Anket sonuçları, Fransa ve Türkiye‘de düzenlenecek kritik G7 ve NATO zirveleri öncesinde Avrupa kamuoyundaki güvenlik algısına ışık tuttu. Katılımcıların büyük çoğunluğu, ülkelerinin bir saldırıya uğraması halinde ABD’nin askeri destek sağlayacağından emin olmadığını belirtti. Buna karşılık Avrupalılar, kıta içindeki dayanışmaya daha fazla güven duyduklarını söyledi.
Bulgaristan dışındaki tüm ülkelerde çoğunluk, benzer bir kriz durumunda en azından bazı Avrupa ülkelerinin yardım edeceğine inanıyor. Bu eğilim, Fransa, Hollanda, İtalya ve İsveç gibi ülkelerde de belirgin şekilde gözlendi.
Avrupa Komşularına Güven Artıyor
Raporda, ABD Başkanı Donald Trump‘ın NATO’ya yönelik eleştirileri, Avrupa’daki Amerikan askerlerinin azaltılabileceğine dair açıklamaları, Grönland çıkışları ve Ortadoğu politikalarının Avrupa’da yeni bir yaklaşımın güçlenmesine neden olduğu vurgulandı. Araştırma, kıta genelinde Washington’a olan bağımlılığı azaltma fikrinin giderek daha fazla destek gördüğünü ortaya koydu.
ECFR Kıdemli Politika Uzmanı Jana Kobzová, Avrupalıların artık daha yüksek savunma harcamalarına sıcak baktığını ve komşu ülkelerin desteğine duyulan güvenin dikkat çekici seviyelere ulaştığını belirtti.
İtalya’dan Dikkat Çeken Tavır
Araştırma ayrıca savunma harcamalarının artırılmasına verilen desteğin geçen yıla kıyasla ortalama 4 puan yükseldiğini gösterdi. İtalya, savunma bütçelerinin artırılmasına çoğunluğun karşı çıktığı tek ülke olarak öne çıktı.
Katılımcıların yüzde 47’si savunma yatırımlarını finanse etmek amacıyla Avrupa Birliği’nin ortak borçlanmasına destek verirken, yüzde 35’i bu öneriye karşı çıktı. Ortak borçlanmaya en yüksek destek Portekiz’de yüzde 59, Danimarka’da yüzde 56, Hollanda’da yüzde 55 ve İspanya’da yüzde 55 olarak ölçüldü.
NATO Yerine AB Üyelerinden Oluşan Savunma Örgütü Desteği Sınırlı
Araştırmada dikkat çeken bir diğer sonuç ise NATO’nun yerine yalnızca Avrupa Birliği üyelerinden oluşacak yeni bir savunma örgütü kurulmasına verilen desteğin sınırlı kalması oldu. Katılımcıların yalnızca yüzde 29’u böyle bir yapıyı destekledi.
Ankete katılan ülkelerin büyük bölümünde, Donald Trump’ın siyasi sahneden çekilmesinin ardından ABD-Avrupa ilişkilerinin yeniden iyileşebileceği görüşü öne çıktı. Bu beklenti özellikle Fransa, İspanya, Danimarka, Hollanda ve İsveç’te yüzde 60’ın üzerinde destek gördü.
Sonuçlar, Avrupa kamuoyunun ABD ile bağlarını tamamen koparmaktan yana olmadığını ancak güvenlik ve savunma alanlarında daha bağımsız bir çizgiye yönelme isteğinin giderek güçlendiğini ortaya koydu.
