OECD Raporu Türkiye’yi 2027 İçin Zirveye Taşıyor
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) tarafından yayımlanan raporda Türkiye ekonomisi için öne çıkan projeksiyonlara yer verildi. Rapora göre Türkiye, 2027 yılında Avrupa ülkeleri arasında büyüme rakamlarıyla öne çıkarak “Avrupa’nın büyüme şampiyonu” konumuna yükselebilir. Avrupa ekonomisinin pandemi ve savaş sonrası dönemde yeniden şekillendiği belirtilirken Türkiye’nin büyüme performansı dikkat çekiyor.
OECD raporunun öne çıkardığı yıllık projeksiyonlar şöyle:
- 2025: İrlanda %10,2 ile lider, Türkiye %3,6 ile ikinci sırada.
- 2026: Türkiye ve Polonya %3,4 ile liderliği paylaşıyor.
- 2027: Türkiye %4 büyüme ile 27 Avrupa ülkesini geride bırakarak tek başına zirveye oturuyor. Almanya %1,5 ve Fransa %1 büyüme ile Türkiye’nin çok gerisinde kalıyor.
Ancak uzmanların değerlendirmeleri, rapordaki bu tabloyu doğrudan halkın refahıyla eşleştirmiyor. Büyümenin niteliği, gelir dağılımı ve enflasyon gibi konular masada kalmaya devam ediyor.
Uzman Görüşleri: Büyüme Var, Paylaşım ve Niteliği Tartışmalı
Prof. Dr. Aziz Çelik (Çalışma Ekonomisi Uzmanı) iktidarın sıkça kullandığı “büyüdük” söyleminin halktaki karşılığını eleştirdi. Çelik, büyümenin tek başına anlam ifade etmediğini; asıl meselenin büyüyen pastanın nasıl paylaşıldığı olduğunu vurguladı. Çelik’in tespitleri şöyledir:
“Türkiye Avrupa’nın büyüme şampiyonu olabilir ancak Türkiye Avrupa’nın en düşük asgari ücrete sahip ülkelerinden biridir. 10 yıl önce Avrupa’da Türkiye’den düşük asgari ücrete sahip 14 ülke vardı, bu sayı 2025’te ikiye inmiştir. Aynı şekilde Türkiye Avrupa’da gelir eşitsizliğinin en kötü olduğu ülkedir.”
Çelik, büyümenin vatandaşın yaşam koşullarına nasıl yansıyacağının kritik olduğuna dikkat çekti.
Elma ile Armut Kıyaslamayın: Bülent Falakaoğlu’nun Uyarıları
Bülent Falakaoğlu (Evrensel Gazetesi Ekonomi Yazarı) 2026 ve 2027 projeksiyonlarının arka planındaki “kemer sıkma” tehlikesine işaret etti. Falakaoğlu, %4’lük bir büyümenin Türkiye için “düşük tempo” olduğunu, yüksek gelirli ülkelerle kıyaslanamayacağını belirterek şu değerlendirmelerde bulundu:
“2027 yılında OECD ülkeleri içinde lider konuma yükselse de %4’lük büyüme, bu Türkiye için yüksek bir büyüme oranı değil. Hem AKP’li yılların hem Türkiye’nin genel büyüme ortalamasının yine de altında kalan bir büyüme oranı olur. 5 – 5 buçuk ortalaması varken %4’lük büyüme Türkiye ekonomisi için düşük tempo sayılır.”
Falakiçoğlu, ülkelerin gelir seviyeleri farklı olduğu için büyüme oranlarının doğrudan karşılaştırılmaması gerektiğini vurguladı: “Yüzde 4 büyümeyi, geliri 40-50 bin dolar olan ülkelerle kıyaslamak doğru değil. Onlardaki yüzde 1 büyüme ile Türkiye’deki yüzde 4 büyüme aynı şeye denk gelmez. Elma ile armut kıyaslamamak gerekir.”
Falakaoğlu, büyümenin nasıl sağlanacağı konusunda şu öngörülerde bulundu:
- Kredi musluklarının açılması ve vatandaşın borçlanması pahasına büyüme sağlanması,
- TOKİ üzerinden sosyal ve deprem konutları gibi inşaat projeleriyle inşaat sektöründe canlanma,
- Faiz ve kredi gibi finans piyasalarındaki büyümelerin desteklenmesi,
- Ucuz emek üzerinden büyüme sağlanması.
Falakaoğlu ayrıca büyümenin kaynağının “ucuz emek” olacağını belirterek şu değerlendirmeyi paylaştı:
“İktidarın bütün bir Anadolu’yu Organize Sanayi Bölgeleriyle donatma planları, yol çalışmaları; hepsi ucuz emek üzerinden üretilen, ucuz yollardan pazarlanabilsin diye yapılmaktadır. İktidar bütün bu düzenlemeleri reform adı altında yapacak; örneğin MESEM’li öğrenci sayısını arttırmak, esnek çalışma modellerini geliştirmek, kıdem tazminatını ortadan kaldırmak, kadın ve çocuk istihdamını esnek ve ucuz hale getirmek… Bütün düzenlemeler aslında ucuz emeğe dayanıyor. Günün sonunda ‘sağlıklı bir büyüme’ yok. Karşımızda gelir eşitsizliğinin büyüdüğü, ucuz emeğin yaygınlaştığı bir tablo ile karşı karşıya kalacağız.”
Mustafa Sönmez: Oranlara Aldanmayın, Pasta Farklı
Mustafa Sönmez (Ekonomist) oranlar üzerinden yapılan algı yönetimine dikkat çekti. AB’deki yüzde 1’lik büyümenin, Türkiye’deki yüzde 5’lik büyümeden daha değerli olabileceğini; bunun nedeninin gayri safi yurtiçi hasıla (GSYH) yani pasta büyüklüğündeki farklar olduğunu ifade etti. Sönmez durumu basit bir maaş hesabıyla şöyle özetledi:
“Örneğin maaşın 30 bin lira, yüzde 5 büyüse 1.500 TL gelir artışı olur. Maaşın 100 bin ise geliri yüzde 2 büyüse 2.000 TL artar. Büyüme, pastanın büyümesidir ama pasta büyüse de nasıl paylaşılıyor, bu önemli. Her büyüme iş ve aş getirmez.”
Sonuç: Kağıt Üzerindeki Rakamlar ve Gerçek Hayat
OECD’nin projeksiyonları Türkiye’yi 2027’de Avrupa liderliğiyle tanımlasa da uzmanlar bu tablonun hemen halkın refahına dönüşmeyeceği konusunda hemfikir. Rakamlar parlak görünse de gelir dağılımı, enflasyon, gerçek ücret artışları ve büyümenin kaynakları gibi unsurların nasıl şekilleneceği belirleyici olacak. Uzman görüşleri, büyümenin niteliğinin ve paylaşılırlığının sorgulanması gerektiğini vurguluyor.
