Nöbetçi Eczaneler
CHP’nin Genişletilmiş Raporu ve Komisyon Değerlendirmesi
CHP, yeni çözüm süreci kapsamında kurulan komisyona kendi önerilerini içeren 17 sayfalık raporu genişleterek 53 sayfaya çıkardı ve teslim etti. Raporda komisyonun kuruluşuna ilişkin değerlendirmeler yer aldı; Meclis Başkanı’nın çağrısı yerine komisyonun bir yasayla kurulmasının daha doğru olacağı belirtildi. Komisyonun çalışma sürecine yönelik eleştiriler arasında, Barış Anneleri temsilcilerinin Kürtçe konuşmalarına izin verilmemesi ve seçilmiş belediye başkanlarına yönelik anayasa ve kanunlara aykırı olduğu ileri sürülen yargı operasyonlarının devam etmesi nedeniyle komisyona güvenin zedelendiği vurgulandı. Raporda ayrıca, komisyon çalışmaları sürerken Cumartesi Anneleri’nin Galatasaray Meydanı’nda eylem yapmasına izin verilmemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarına uyulmaması gibi uygulamalar da eleştirildi.
CHP’nin Komisyona Sunulan Önerileri
AYM ve AİHM kararları uygulanmalı: Anayasa Mahkemesi’nin iptal ettiği hükümlerin yeniden kanunlaştırılmasına son verilmesi, TBMM Başkanlığı’nın Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarına uymaya davet edilmesi gerektiği belirtildi. Kararların gereğini yerine getirmeyen hâkim ve savcılar hakkında disiplin soruşturması açılması ve meslekten men cezası verilmesi talep edildi.
‘Lozan’ ve ‘Atatürk milliyetçiliği’ vurgusu: Parti programında Lozan’ın, ulusal egemenlik ve cumhuriyetin kurucu değerlerinin temeli olarak konumlandırıldığı; Atatürk devrimleri ve Altı Ok ilkelerinin özgürlükçü cumhuriyet, eşit yurttaşlık ve kamusal vicdanın kurucu zemini olduğu belirtildi. Atatürk milliyetçiliğinin, yurttaşlık bağıyla cumhuriyete bağlı olan herkesin eşitliğini savunduğu, bu anlayışın farklı kimliklerin dışlanmaması ve yurttaşların aynı hak ve özgürlüklere sahip olması esasını taşıdığı ifade edildi.
Yasal düzenleme önerileri: Terörle Mücadele Kanunu’ndaki muğlak ifadelerin temizlenmesi ve ifade özgürlüğünü engelleyen hükümlerden arındırılması; terör ve örgüt üyeliği tanımının netleştirilmesi ve toplumsal mutabakat sağlanarak yeniden düzenlenmesi istendi. Şiddet içermeyen hiçbir fiilin terör suçu sayılmaması; halkı kin ve düşmanlığa tahrik suçuna somut saldırıya sebep olma ölçütü getirilmesi önerildi. Siber Güvenlik Kanunu’ndaki, eleştiri özgürlüğünü ve gazetecilik faaliyetini etkileyebilecek “veri sızıntısına dair içerik oluşturma” suçunun yürürlükten kaldırılması ve dezenformasyon yasasının sansür hükümlerinin iptali talep edildi. RTÜK’ün iktidarı eleştiren yayınlara uyguladığı idari yaptırımlar, para cezaları ve yayın durdurma kararlarının önüne geçilmesi gerektiği, Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu’nun anayasaya aykırı sınırlamalardan arındırılarak yeniden düzenlenmesi gerektiği bildirildi.
Çoğulcu demokrasi güçlendirilmeli: Siyasi partilere yapılan hazine yardımının adil hale getirilmesi, hazine yardımı alabilmek için partilerin en az yüzde 1 oy alma şartı getirilmesi önerildi. Kesin Hesap Komisyonu kurulması ve bu komisyonda başkanlığın muhalefette olması gerektiği vurgulandı. Kanun hükmünde kararname (KHK) ile ihraç edilenlerin durumunun hukuk çerçevesinde değerlendirilmesi, belediyelere kayyım atanmasına ilişkin olağanüstü hâl kalıntısı olan yasal düzenlemenin derhal yürürlükten kaldırılması ve bu kapsamda 11 siyasi partinin TBMM Başkanlığı’na sunduğu ortak kanun teklifinin gündeme alınması istendi.
Kürt Sorununa öneriler: Geçmişte yaşanan acı ve travmaları hatırlatan isimleri taşıyan meydan, bulvar, cadde, yol, sokak, park gibi alanlar ve kamuya ait yapıların tespiti ve isim değişikliğine ilişkin TBMM’de bir araştırma komisyonu kurulması talep edildi. Adları değiştirilen coğrafi yerlerin eski adlarının yeni adlarıyla birlikte kullanılabilmesi önerisi sunuldu. Dersim olaylarının tüm boyutlarıyla araştırılması için Dersim arşivlerinin devletin ilgili kurumlarından alınarak TBMM’de toplanıp halka ve araştırmacılara açılması gerektiği, Nevroz Bayramı’nın resmî tatil ilan edilmesi, Diyarbakır Cezaevi’nin “İnsan Hakları ve Demokrasi Müzesi”ne dönüştürülmesi ve faili meçhul cinayetlerde zamanaşımının kaldırılması istendi.
Siyasi tutuklular bırakılmalı: 19 Mart Darbe Girişimi kapsamında haksız yere tutuklanan tüm siyasetçi ve bürokratların tahliye edilmesi; Gezi ve Kobani davaları başta olmak üzere toplumsal muhalefeti sindirmeye yönelik davalar nedeniyle cezaevinde tutulanların tahliye edilmesi istendi. Cumhurbaşkanına ve kamu görevlisine hakaret suçlarının yürürlükten kaldırılması, cumhurbaşkanına suikast ve fiili saldırı suçunun yeniden düzenlenmesi, kamu kurumlarında işe alım ve yükselmelerde yaşanan ayrımcılığın önlenmesi talep edildi.
Nefret suçları düzenlenmeli: Her yıl sığınmacılar, Aleviler, gayrimüslimler, LGBTİ+’lar ve diğer toplumsal kesimlere yönelik nefret suçlarının işlendiği vurgulandı. Ramazan dönemlerinde sosyal medyada yapılan karikatürize paylaşımlar gibi vakaların sıradanlaşmaması gerektiği belirtildi. Nefret suçunun Türk Ceza Kanunu’nda (TCK) tanımlanması, unsurlarının kapsamlı şekilde sayılması ve nefret saikinin genel bir ağırlaştırıcı sebep olarak belirlenmesi gerektiği, İstanbul Sözleşmesi’nin yeniden yürürlüğe konulması gerektiği ifade edildi. İnfaz işlemlerinin tüm hükümlü grupları ve toplum kesimleri için eşitlikçi ve adil bir temele dayandırılması gerektiği vurgulandı.
Alevilerle ilgili talepler: Zorunlu Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersinin içeriğinin Dinler Tarihi ve Din Sosyolojisi olarak yeniden düzenlenmesi, Alevi çocuklar için kendi inanç, öğreti ve ritüelleri hakkında seçmeli ders programı sağlanması, tarikat ve cemaatler eliyle yürütülen ÇEDES gibi projelere son verilmesi istendi.
Ekonomide demokratikleşme önerileri: Merkez Bankası’nın bağımsızlığının sağlanması, TÜİK ve düzenleyici-denetleyici kurumların idari ve mali özerkliklerinin temin edilmesi gerektiği belirtildi. Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’nun (TMSF) açıkladığı kayyım olunan şirketler listesinde 8 Aralık itibariyle 1122 şirket bulunduğu, TMSF’nin bu haliyle ülkenin en büyük holdinglerinden biri haline geldiği vurgulandı. TMSF’nin asli işlevine döndürülmesi ve Bankacılık Kanunu dışında verilen kayyımlık, şirket yönetimi, devri, tasfiyesi, satışı gibi görevlerin sona erdirilmesine yönelik düzenlemelerin yapılması gerektiği ifade edildi.
Kurultay Davası, Öcalan ve Heyet Görüşmeleri
Kurultay davasına gönderme: CHP’nin raporunda partiye açılan kurultay davasında mahkemeler arasındaki yetki karmaşasına da atıfta bulunuldu. Tek yetkilinin Yüksek Seçim Kurulu olması gerektiği, partilere anayasa dışı müdahalelerin sonlandırılması için Siyasi Partiler Kanunu’na “Doğacak tüm uyuşmazlıklarda görevli mercii Yüksek Seçim Kurulu’dur” maddesinin eklenmesi gerektiği ifade edildi.
Raporda Öcalan yok: CHP’nin sunduğu raporda silah bırakan terör örgütü üyeleri veya terörist elebaşı Abdullah Öcalan’la ilgili bir öneri yer almadı. Anadilde eğitim konusu ise parti programında olduğu şekilde işlendi.
Raporu teslim eden CHP Grup Başkanvekili Murat Emir, raporun içeriğindeki pek çok hususa hiçbir siyasi partinin ve vatandaşın itirazı olacağını düşünmediklerini belirtti. Raporda umut hakkına dönük bir atıf bulunmadığını, özellikle teröre bulaşmamış veya terör örgütü üyesi olmakla birlikte suç işlememiş kişilerin Türkiye’ye dönüşüyle ilgili bir öneri olmadığını aktardı. Silahını bırakmış, suça karışmamış veya suça karışmış kişilerle ilgili olarak CHP’nin tutumunu şu sözlerle özetledi: Türkiye’nin birinci partisi olarak toplumsal barışa hizmet edecek, şehit annelerini ve gazileri rahatsız etmeyecek ama barışı kalıcılaştıracak adımları destekleyeceklerini; bunun öncelikle Adalet Bakanlığı bürokrasisi tarafından yapılması gerektiğini söyledi.
Öcalan heyeti pazartesi gelecek: CHP lideri Özgür Özel’in Şehzadeler Belediye Başkanı Gülşah Durbay’ın cenazesinde bulunması nedeniyle ertelenen DEM Parti-CHP görüşmesi, pazartesi günü gerçekleştirilecek. DEM Parti’nin Abdullah Öcalan’la görüşen heyetinde yer alan Pervin Buldan, Mithat Sancar ve Faik Özgür Erol, yeni haftanın başında Özel’le bir araya gelecek.