İskoçya’da Uzaktan Trombektomi Denemesi: Florida’dan 6.500 km Öteden Başarıyla Gerçekleştirilen Müdahale
İskoçya’nın Dundee kentinde görevli Dr. Iris Grunwald, kentteki bir insan kadavrası üzerinde uzaktan trombektomi uyguladı. Trombektomi, beyindeki kan akışını yeniden sağlamak için damardaki kan pıhtısının çıkarılması işlemidir.
6 BİN 500 KİLOMETRE UZAKTAN İŞLEM YAPTILAR
Aynı süreçte Florida’da bulunan Dr. Ricardo Hanel, robotik cihazı kullanarak Dundee’den yaklaşık 6 bin 500 kilometre uzaklıktaki kadavra üzerinde Atlantik’in ötesinden müdahale gerçekleştirdi. Hanel, bu denemelerin potansiyel olarak hayat kurtarıcı olabilecek bu ameliyattan çok daha fazla inme hastasının fayda görebileceğini gösterdiğini söyledi ve ABD’den İskoçya’ya 120 milisaniyelik, yani bir göz kırpması kadar gecikmeyle operasyon yapmanın “gerçekten olağanüstü” olduğunu vurguladı.
Haberine göre Grunwald, denemenin deneyimsel yönüne dikkat çekti. Deneyimle ilgili açıklamasında, “Beni en çok şaşırtan, deneyimin ne kadar dokunsal olduğuydu” dedi ve “Ellerim, sanki klasik bir trombektomi yapıyormuşum gibi hissettirdi” ifadelerini kullandı.
Deneme, Litvanya merkezli Sentante adlı şirketin geliştirdiği robotik sistemle gerçekleştirildi. Şirket, bu başarının, özellikle uzman bulunmayan uzak bölgelerde trombektomiyi daha erişilebilir hale getirerek inme hastalarının sonuçlarını iyileştirmeye yardımcı olabileceğini belirtti. Sentante, İskoçya’da geçen yıl yalnızca 212 hastaya bu işlemin uygulandığını ve bunun iskemik inme geçiren hastaların yalnızca yüzde 2,2’sine karşılık geldiğini bildirdi.
İNME YÜZÜNDEN YILDA 3 MİLYON KİŞİ HAYATINI KAYBEDİYOR
İskemik inmeler, beyindeki bir kan damarının kan pıhtısı ile tıkanması sonucu ortaya çıkan tıbbi acillerdir. Dünya İnme Örgütü’ne göre, bu tür inmeler dünya genelinde yılda tahminen 3,3 milyon kişinin ölümüne yol açmaktadır. Sentante’nin üst yöneticisi Edvardas Satkauskas, “İskemik inmede, hastanın hastaneden yürüyerek çıkmasıyla ömür boyu sürecek bir sakatlık arasındaki fark sadece iki ila üç saat olabilir” dedi ve bugün hastaların sınırlı sayıdaki trombektomi merkezlerinden birine ulaşmak için çoğu zaman uzun mesafelere taşındığını hatırlattı.
Sentante’nin sistemi, standart laboratuvar ekipmanlarını uzaktaki cerrahların el hareketlerini yakalayan bir cihazla birbirine bağlıyor. Cerrahlar, son derece detaylı ekranlarda X-ray görüntülerinden yararlanarak müdahale gerçekleştiriyor. Şirket, uzaktaki cerrahın hareketlerinin hastanın yatağının başucundaki robot tarafından gerçek zamanlı olarak tekrarlandığını ifade etti.
