Nöbetçi Eczaneler
Tarım Arazilerinin Kullanımının Etkinleştirilmesine İlişkin Karar Yayımlandı
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla yürürlüğe giren “Tarım Arazilerinin Kullanımının Etkinleştirilmesinin Desteklenmesine İlişkin Karar”, 7 Mart 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlandı. Karar, 2026 yılı boyunca işlenmeyen veya nadasa terk edilen tarım arazilerinin yeniden ekonomiye kazandırılmasını ve bitkisel üretimin artırılmasını hedefliyor.
Atıl Araziye Yönelik Mali Destek ve Uygulama Esasları
Düzenleme kapsamında, İl Tarım ve Orman Müdürlükleri tarafından hazırlanan ve Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından onaylanan projelere kaynak aktarılacak. Toplam proje bedelinin azami yüzde 75’i oranında hibe desteği sağlanacak; geri kalan yüzde 25 ise üreticinin kendi imkânlarıyla karşılanacak. Örneğin, bir üretici tarlasını değerlendirmek için 100 bin lira harcama yaptığında, devlet 75 bin lira tutarında destek verecek.
Hibelerden yararlanma koşulları şu şekilde belirlendi: Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) veri tabanına kayıtlı arazilerde üretim yapılması zorunlu; hem gerçek kişiler hem de tüzel kişiliği haiz işletmeler başvuruda bulunabilecek. Program, 1 Ocak 2026 ile 31 Aralık 2026 tarihleri arasında yürütülecek projeleri kapsayacak. Aynı arazi için iki yıl üst üste destek verilmeyecek. Kamu kurum ve kuruluşları ile bunların ortaklıkları bu destek paketinden yararlanamayacak.
Stratejik Ürün Grupları ve Öncelikler
Karar ile özellikle iklim değişikliği riskleri gözetilerek belirli ürün gruplarına öncelik verilecek. Destekler üç ana gruba ayrılmış durumda:
Birinci Destek Grubu: Yağlı Tohumlar, Baklagiller, Hububat ve Sebzeler
Birinci Destek Grubunda yağlı tohumlu bitkiler, baklagiller, hububat ve sebze üretiminin artırılması öncelikli hedef olarak belirlendi.
1. Yağlı Tohumlu Bitkiler
Tohumlarından sanayi veya mutfak tipi yağ elde edilen bitkilerdir: Ayçiçeği, soya fasulyesi, yer fıstığı, kanola (kolza), susam, haşhaş, aspir ve keten.
2. Baklagiller
Yüksek bitkisel protein ve lif içeren, bir kapsül içinde yetişen tohumlardır: kuru fasulye, nohut, mercimek, bezelye, bakla, barbunya ve soya.
3. Hububat (Tahıllar)
Temel karbonhidrat kaynağı olan buğdaygiller familyasına ait ürünlerdir: buğday, arpa, mısır, pirinç, yulaf ve çavdar.
4. Sebze Ürünleri
Bitkilerin yenilebilir kök, gövde, yaprak veya meyveleridir: yapraklı sebzeler (ıspanak, marul, lahana, pazı); kök ve yumru sebzeler (patates, havuç, turp, pancar); meyvesi yenen sebzeler (domates, biber, patlıcan, salatalık, kabak); soğanlı ve saplı sebzeler (soğan, sarımsak, pırasa, kuşkonmaz).
İkinci Destek Grubu: Kıraç ve Eğimli Alanlarda Tıbbi-Aromatik ve Katma Değerli Ürünler
İkinci Destek Grubunda, işlemeli tarıma uygun olmayan (eğimli veya kıraç) alanlarda katma değeri yüksek tıbbi veya aromatik bitkilerin yetiştirilmesi desteklenecek.
1. En Yüksek Getirili Uçucu Yağ Bitkileri
Isparta Gülü (Rosa damascena): Dünyanın en pahalı uçucu yağlarından biridir; kozmetik ve parfümeri sektöründe temel hammaddedir.
Lavanta (Lavandula angustifolia): Özellikle tıbbi lavanta türü; uyku bozukluklarından cilt bakımına kadar geniş kullanım alanına sahiptir.
Ölmez Çiçek (Immortelle): Yaşlanma karşıtı kozmetik ürünlerinde kullanıldığı için yüksek ekonomik değere sahiptir.
Melisa (Oğul Otu): Gerçek melisa yağı verimi düşük olduğu için değerli ve gramla satılmaktadır.
2. İlaç ve Gıda Sanayii İçin Kritik Bitkiler
Hem kurutulmuş (drog) hem de ekstre formunda geniş pazar payına sahiptirler: Safran: ağırlığına göre dünyanın en pahalı baharatıdır; gıda, boya ve ilaç sanayiinde kullanılır. Salep (Orkide Yumrusu): üretimi ve toplanması denetime tabi, içecek ve dondurma sektöründe değerli bir üründür. Kekik ve biberiye: Türkiye’nin dünya ihracatında lider olduğu, uçucu yağları (karvakrol ve timol) çok aranan bitkilerdir. Ekinezya: bağışıklık takviyelerinde en çok tercih edilen bitkisel hammaddedir.
3. Yeni Nesil ve Popüler Ürünler
Sağlıklı yaşam trendleriyle talebi hızla artan ürünler: Çörek Otu: hem tohum hem de soğuk sıkım yağı olarak yüksek ticari hacme sahiptir. Ginseng: yetişme süresi uzun (5–6 yıl) olsa da getirisi yüksek bir kök bitkisidir. Kantaron (Sarı Kantaron): yara iyileştirici ve sakinleştirici özellikleri nedeniyle yağ ve kapsül formunda talep görür. Adaçayı (Tıbbi Adaçayı): özellikle Avrupa pazarına kurutulmuş yaprak olarak ihraç edilen önemli bir üründür.
Üçüncü Destek Grubu: Doğal Türlerde Aşılama ve Çeşit Yenileme
Üçüncü Destek Grubu kapsamında, doğal olarak yetişen türlerde aşılama ve çeşit değişimi yoluyla verim artırma projelerine de kaynak sağlanacak.
Denetim, İade ve Yaptırımlar
Kararda denetimlerin sıkı tutulacağı vurgulanıyor. Haksız yere destek aldığı tespit edilenlerden ödenen miktarlar kanuni faiziyle geri tahsil edilecek. Ayrıca bu kişiler, 5 yıl süreyle hiçbir tarımsal destekleme programına dahil edilmeyecek; haksız ödeme alanlara uygulanacak bu men cezası kararda yer aldı.
Haberde yer alan bilgiler, Resmi Gazete’de yayımlanan karar metni ve karar kapsamında belirtilen uygulama esasları doğrultusunda aktarılmıştır.