İSO ve S&P Global Kasım 2025 PMI: Sanayi Daralması Sürüyor
Ekonomik krizin gölgesinde üretim yapmaya çalışan sanayici, Kasım ayında bir nebze nefes alsa da tehlike çanları çalmaya devam ediyor. İstanbul Sanayi Odası (İSO) ve S&P Global iş birliğiyle hazırlanan Türkiye İmalat Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) Kasım 2025 sonuçları açıklandı. Veriler, sanayideki daralmanın hız kestiğini ancak krizden çıkışın henüz gerçekleşmediğini gösteriyor.
Ekim ayında 46,5 seviyesinde dip yapan endeks, Kasım’da 48’e tırmanmasına rağmen kritik eşik olan 50 puanın altında kalarak hâlen bozulma sinyali veriyor.
Siparişler ve Üretim: Düşüş Devam Ediyor
Raporun detayları, sanayicinin içinde bulunduğu zorlu koşulları ortaya koyuyor. İmalat üretimindeki gerileme son 9 ayın en düşük seviyesine inse de, talepteki zayıflık nedeniyle firmalar üretim hacimlerini kısmaya devam etti. Yeni siparişlerdeki düşüş hızı yavaşlasa da ihracat siparişlerindeki belirgin daralma dikkat çekiyor. Sanayiciler bu durumu uluslararası arenadaki rekabetçi fiyatlama koşullarına bağlıyor.
Girdi Fiyatları ve Enflasyon Baskısı
Girdi fiyatlarındaki artış, son bir yılın en düşük hızında seyrediyor; bu durum üreticilere fiyat rekabeti açısından sınırlı bir alan açıyor. Satış fiyatlarındaki artışın sınırlı kalmasıyla enflasyonist baskı yılın en hafif düzeyine geriledi. Ancak hammadde maliyetlerindeki yükseliş sanayicinin mali yükünü artırmaya devam ediyor.
İstihdam ve Satın Alma Faaliyetleri
İstihdam tarafında daralma ılımlı bir seyir izledi. Mart ayından bu yana en düşük işten çıkarma oranı kaydedilse de firmaların satın alma faaliyetlerini kısmaları ve stokları eritme yoluna gitmeleri, geleceğe dair belirsizliğin sürdüğünü gösteriyor.
Sektörel Görünüm: Tekstil En Sert Daralmada
Sektörel bazda tablo daha da netleşiyor. On sektörden sadece üçü yeniden büyüme bölgesine geçebildi. “Elektrikli ve elektronik ürünler”, “metalik olmayan mineral ürünler” ile “ağaç ve kağıt ürünleri” toparlanma sinyali verirken Türkiye’nin lokomotif sektörü tekstil en sert daralmayı yaşadı.
Tekstil firmaları hem üretimde hem de ihracat siparişlerinde büyük kayıp yaşadı; ayrıca Ocak 2016’dan bu yana en belirgin istihdam kaybı yine bu sektörde kaydedildi.
Uzman Yorumu: Toparlanma Umudu
S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker, verileri değerlendirirken şu ifadeleri kullandı: “Bu gelişme, üretim, yeni siparişler ve istihdam gibi önemli alt kalemlerde daralmanın hız kesmesi ile aynı döneme denk geldi. Özellikle istihdamda düşüş durma noktasına yaklaştı. Veriler, yılın sonu yaklaşırken imalat sektörünün toparlanabileceği yönünde umut veriyor.”