Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov’dan İran-ABD-İsrail Gerilimine İlişkin Değerlendirme
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Moskova’da büyükelçilerle düzenlediği yuvarlak masa toplantısında İran ile ABD ve İsrail arasında yaşanan çatışmaları değerlendirdi. Lavrov, İsrail ve ABD’nin İran’a yönelik saldırgan tutumunun Ortadoğu’da ve küresel düzeyde ciddi olumsuz sonuçlar doğurabileceğini belirtti.
Lavrov, Rusya ve diğer barış yanlısı ülkelerin, ABD ve İsrail’in İran’a operasyon düzenlemesinin imkânsız olacağı bir atmosfer yaratmak için çaba göstereceğini söyledi. Stratejik ortaklarla diyalogların sürdürüleceğini ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi ile Birleşmiş Milletler Genel Kurulu dahil uluslararası toplumun diğer aktörleriyle birlikte söz konusu operasyonu imkânsız kılacak bir ortam oluşturmak için her türlü girişimde bulunacaklarını vurguladı.
Rusya’nın İran savaşına müdahil olma ihtimali üzerine Sputnik’in haberine atıfta bulunan Lavrov, ABD içinde İran’a yönelik askeri operasyonun gerçek amaçları konusunda anlaşmazlıklar bulunduğunu söyledi. Operasyonun amaçlarından birinin Tahran ile bölge ülkeleri arasında ayrılık yaratmak olduğunu ifade etti. Lavrov, ABD ile İran arasındaki müzakerelerin başarıya çok yakın olduğunu belirterek, İran’ın eylemlerinin kınanırken ABD’nin saldırılarının görmezden gelindiğini dile getirdi.
Lavrov, ABD’nin bazı çevrelerinin İran rejimini yok etmeyi amaçladığını öne sürdü. Ortadoğu’daki krizin müzakerelerle sona ermesinin umulduğunu ancak bunun olasılığının düşük olduğunu kaydetti. Ayrıca NATO’nun şu anda İran’la savaşın içine çekildiğini ve benzer dinamiklerin Ukrayna’da yaşandığını, şimdi ise Ortadoğu’da görüldüğünü ifade etti. Lavrov, Rusya’nın Ortadoğu’daki duruma çözüm katkısı sunmak için her türlü çabayı göstereceğini belirtti.
Lavrov, dünya düzeninin ilkeleri hakkında bir tartışma yürütülmesinin zamanının geldiğini ve bunun Birleşmiş Milletler tarafından ele alınabileceğini söyledi. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) raporlarında İran’ın nükleer bomba sahibi olduğuna ilişkin bir tespitin bulunmadığını hatırlattı. ABD ve İsrail’in ‘İran’ı nükleer silahlardan mahrum bırakma’ hedefinin nükleer silahlanma yarışını tetikleyebileceğini belirtti. Lavrov, yürütülecek bir savaşın nükleer silahların yayılmasını önleme ilkelerinin temelini sarsmamasını umduğunu ifade etti.
Ukrayna, TürkAkım ve Mavi Akım İddiaları
Lavrov, Kiev yönetiminin ‘terörist özünü daha da belirginleştiren’ birçok örnek bulunduğunu söyledi. Bu örnekler arasında, Kuzey Akım’da olduğu gibi küresel ekonominin normal işleyişini sağlayan altyapı tesislerinin fiziksel tahrip edilmesi de yer alıyor. Lavrov, Rusya Devlet Başkanı’nın da belirttiği üzere Ukrayna’nın TürkAkım ve Mavi Akım’ı patlatmayı planladığını ifade etti.
Rusya’nın güvenlik garantilerini onaylamadığı yönündeki iddiaların doğru olmadığını belirten Lavrov, Kiev’in gündeme getirdiği garantileri görmediklerini söyledi. Ukrayna müzakerelerinin geleceği hakkında konuşmanın zor olduğunu belirten Lavrov, Rusya’nın Ukrayna konusunda müzakerelere hazır olduğunu ancak bazen müzakerelerin düşmanca eylemler için bir kılıf olarak kullanıldığını gördüklerini ifade etti.
Lavrov ayrıca ABD’nin Ukrayna’ya dolaylı desteğinin sürdüğünü ve birçok Rus karşıtı politika ile yaptırım paketlerinin Donald Trump döneminde uygulandığını kaydetti. Amerikalıların Alaska’da elde edilen ilkeleri tamamen geçerli saymasını umduğunu belirtti.