CHP’den Asgari Ücret ve Enflasyon Değerlendirmesi
CHP Genel Başkan Yardımcısı Gamze Taşcıer, TBMM’de düzenlediği basın toplantısında TÜİK’in Kasım ayı enflasyon verileri ve 12 Aralık’ta toplanacak Asgari Ücret Tespit Komisyonu’na ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Taşcıer, Türk kadınının seçme ve seçilme hakkını elde edişinin 91’inci yılına değinerek, “Kadınların siyasal yaşama tam katılımını güvence altına alan, Cumhuriyet’in ‘fikri hür, vicdanı hür, irfanı hür’ yurttaş idealinin tüm toplum için somutlaştığı gündür. Bugün bize düşen görev, bu tarihsel kazanımı onu var eden politik, hukuki ve toplumsal iradeyi ileriye taşıyarak korumaktır” ifadelerini kullandı.
TÜİK’in açıkladığı Kasım ayı enflasyonuna ilişkin değerlendirmesinde Taşcıer, milyonlarca memur, emekli ve çalışan aylıklarına zam beklentisi olduğu dönemde enflasyonun “sihirli değnek değmişçesine” düşüş eğilimi gösterdiğini belirtti. Gıda enflasyonunda dünyada 8. sırada olunduğunu, konut enflasyonunun yüzde 50’ye ulaştığını ve ulaştırma giderlerinin yıllık yüzde 30 arttığını vurguladı. Buna karşın TÜİK’e göre Kasım ayı enflasyonunun yüzde 0,87 olarak açıklandığını söyleyen Taşcıer, bu tablonun iktidarın manipülatif verilerle emekçilerin durumunu gizleme amacı taşıdığını ileri sürdü.
Taşcıer, “TÜİK’in hayalflasyonu ile çizilen pembe tablonun sadece bir amaç için hazırlandığını çok iyi biliyoruz. İktidar, asgari ücrete yapılacak zammı düşük tutmak, emekçinin payına düşeni kısmak istiyor” dedi. Asgari ücretin son 590 gündür eridiğini, ücretli kesimin satın alma gücünde tarihinin en ağır çöküşünü yaşadığını ifade etti.
Asgari ücret için öne sürülen zam tahminlerine değinen Taşcıer, bu yıl için yüzde 20 ile yüzde 40 arasında bir aralık konuşulduğunu, ancak hangi oranın uygulanırsa uygulansın asgari ücretlinin açlık sınırıyla baş başa kalacağını savundu. Açlık sınırının 29 bin lirayı geçtiğini belirterek, yüzde 20’lik artışın asgari ücreti 26 bin liraya çıkaracağı ancak bunun açlık sınırının altında kalacağını söyledi. Yüzde 40’lık artış durumunda ise asgari ücretin 30 bin liraya ulaşacağını, bunun da yine açlık sınırının altında kalması anlamına geldiğini belirtti ve asgari ücretlinin 2026’da da hayatta kalma mücadelesiyle baş başa bırakılacağını ifade etti.
“ADİL BİR MODEL İÇİN TEŞVİK PAKETİMİZİ HAZIRLADIK”
Taşcıer, CHP’nin geçtiğimiz hafta kabul edilen parti programında emeği güçlendiren, güvenceli ve nitelikli işleri yaygınlaştıran, adil bölüşümü sağlayan bir düzen hedeflendiğini söyledi. Türkiye’nin düşük ücret rejimine mahkûm edilmesine karşı asgari ücretin insan onuruna uygun bir yaşam standardını güvence altına alacak seviyeye çıkarılacağını belirtti. CHP’nin hem emekçiyi koruyan hem işletmeleri destekleyen adil model için teşvik paketini hazırladığını açıkladı.
- 1–10 çalışanı olan işyerlerine: 10.540 TL destek
- 10–49 çalışanı olan işyerlerine: 8.400 TL destek
- 50 ve üzeri çalışanı olan işyerlerine: 5.100 TL destek
Bu destekleri içeren kanun teklifinin Meclis’e sunulacağını belirten Taşcıer, hem çalışanın hakkını güvenceye alacak hem işletmelerin yükünü hafifleteceklerini, böylece üretimin büyüyeceğini savundu. Asgari ücret belirlenirken öznenin rakam değil, rakamı üreten yöntem olduğunu, tespit yönteminin adil olması halinde sonucun da adil olacağını ifade etti.
CHP olarak asgari ücret tespit edilirken üç temel ilkenin dikkate alınması gerektiğini vurguladı: birincisi yaşam maliyeti esas alınmalı; ikincisi büyümeyi ve verimliliği tabana yayan bir anlayışla asgari ücret belirlenmeli; üçüncüsü asgari ücret ne hedef enflasyona ne gerçekleşen enflasyona ne de siyasi takvime göre belirlenmemelidir.
“ASGARİ ÜCRET TESPİT KOMİSYONUN YAPISI DEĞİŞTİRİLMELİ”
Taşcıer, Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun 12 Aralık’ta ilk toplantısını gerçekleştireceğini hatırlattı. Mevcut yapının milyonlarca çalışanın kaderini kapalı kapılar ardında yapılan pazarlıklara sıkıştırdığını, oy dengesinin baştan işçi aleyhine kurulduğunu ve bu yapıda temsil yerine rıza üretildiğini belirtti. İşçi tarafının mevcut yapının müzakereye izin vermediği gerekçesiyle masaya oturmayacağını açıkladığını, bunun komisyonu fiilen hükümet ve işverenden oluşan çift taraflı bir yapıya dönüştürdüğünü ileri sürdü. Böyle bir ortamda alınacak kararın sosyal diyalog, toplu pazarlık veya adil ücret tespitiyle ilgisi olmadığını söyledi.
Mevcut yapının demokratikleştirilmesi gerektiğini ifade eden Taşcıer, komisyonda iktidarın gölgesinden, kapalı kapı pazarlıklarından ve bürokratik vesayetten arındırılmış, toplumu gerçekten temsil eden bir yapı hedeflediklerini bildirdi. Emek tarafının sayısal ve siyasal ağırlığını artıran, üniversitelerden gelecek bağımsız temsilcilere yer verilen ve karar süreçleri şeffaflaştırılan bir kompozisyon üzerinde çalışmayı tamamladıklarını açıkladı.
Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun yapısını yeniden düzenlediklerini belirten Taşcıer, sundukları kanun teklifine göre komisyonda oy hakkına sahip 15 üye ile gözlemci 1 üye olmak üzere toplam 16 kişinin yer alacağını söyledi. Komisyonda Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nı temsilen Çalışma Genel Müdürü bulunacak; hükümetin temsiliyetini 1 üyeye düşüreceklerini, Türkiye İstatistik Kurumu’nu temsilen bir üyenin ise asgari ücretin tespiti için gerekli istatistik, veri ve hesaplama yöntemlerini Komisyona sunma göreviyle yer alacağını belirtti. Bu düzenlemeyle TÜİK’in madde sepeti ve fiyatları açıklamama pratiğine karşı yasal sorumluluk getireceklerini ifade etti.
Komisyonun her takvim yılında üç ayda bir kez toplanacağını, tüketici fiyat endeksinde altı aylık dönemdeki artış yüzde onu aştığında çağrı olmaksızın en geç 3 gün içinde yeniden toplanacağını açıkladı. Asgari ücretin Aralık’ta belirleneceğini, ancak enflasyon artışlarının hızlandığı dönemlerde işçinin alım gücünde meydana gelen kayıpları önlemek amacıyla asgari ücretin yıl içinde zorunlu olarak yeniden değerlendirileceğini ve güncelleneceğini söyledi. Ayrıca toplantı ve karar yeter sayılarına ilişkin düzenleme yaparak herhangi bir tarafın toplantıya katılmamak suretiyle süreci tıkamasının önüne geçmeyi hedeflediklerini bildirdi.
Toplantıların kamuya açık yapılmasını ve canlı yayınlanmasını, tutanak ve oylama sonuçlarının bir gün içinde yayımlanmasını hedeflediklerini kaydetti.
“BU ÇARPIK SİSTEMİ DEĞİŞTİRMEKTE KARARLIYIZ”
Taşcıer, emekçiyi yok sayan, veriyi eğip büken ve masayı işçiden kaçıran hiçbir düzenin kalıcı olamayacağını, bu yaklaşımla bir iktidarın Türkiye’yi yönetme meşruiyetini yitireceğini söyledi. CHP olarak bu adaletsiz düzene seyirci olunmayacağını, iktidar olunduğunda da bekçilik yapılmayacağını; aksine emeğin Türkiye’sini kurmak için mücadele edeceklerini ifade etti. Asgari ücretlinin alın terini siyasetin keyfine mahkûm eden bu çarpık sistemi değiştirmekte kararlı olduklarını vurgulayarak konuşmasını sonlandırdı.