Torba Teklifin Etki Analizi: Kamu Varlıkları, Bedelli Askerlik ve KDV Düzenlemeleri
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve Bütçe Komisyonu’na sunulan yeni torba yasa teklifine ilişkin etki analizi tamamlandı. Analize göre, kamu tesislerinin özelleştirilmesinden 45 milyar lira, bedelli askerlik ücretlerindeki artıştan ise yaklaşık 19,2 milyar lira ek gelir elde edilmesi hedefleniyor.
İktidar, ekonomik darboğazdan çıkış yolu olarak kamu mülklerinin satışını ve bedelli askerlik ücretlerinde artışı öne çıkarıyor. Meclis gündemine giren torba teklif ile kamu kurumlarının elindeki, raporlarda “atıl” olduğu belirtilen varlıkların elden çıkarılması hızlandırılıyor.
Kamu Arazilerinde Özelleştirme Planı
Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’na eklenmesi önerilen yeni maddeyle, kamu idareleri ile bunlara bağlı tüm iştiraklerin mallarının özelleştirilmesinin önü açılıyor. Hazırlanan etki analizine göre, kamu kurumlardan gelen talepler doğrultusunda toplam 230 adet sosyal tesis ve taşınmazın satışı planlanıyor.
- Hedeflenen kaynak: 35 milyar TL ile 45 milyar TL arası.
- Satılacak alan: Yaklaşık 5,5 milyon metrekare taşınmaz.
- İmar durumu: Yaklaşık 1,5 milyon metrekarelik taşınmaz için imar planı çalışmaları tamamlanmış durumda.
Analize göre planlanan satışlarla kamusal alanların daralması bekleniyor.
Bedelli Askerlik Ücretindeki Artış ve Bütçeye Etkisi
Gençleri doğrudan etkileyecek düzenlemelerden biri bedelli askerlik ücretindeki artış. Mevcut durumda 335 bin TL olan bedelli askerlik ücreti, teklif ile 417 bin TL’ye yükseltiliyor. Bu artış, enflasyon güncellemesinin ötesinde doğrudan bir “ek gelir” kaynağı olarak tasarlandı.
Etki analizinde yer alan verilere göre:
- 2025 yılında bedelli askerlik hizmetinden genel bütçeye 60 milyar TL gelir kaydedildi.
- Önerilen yüzde 25’lik ek artışla 2026 yılında yaklaşık 19,2 milyar TL ilave gelir elde edilmesi bekleniyor.
- Bu ek gelir, genel bütçe yerine doğrudan Savunma Sanayii Destekleme Fonu’na (SSDF) aktarılacak.
KDV İstisnaları ve Vergi Yükü
Torba yasa teklifi yalnızca gayrimenkul satışları ve askerlik ücretleriyle sınırlı değil. Bazı Katma Değer Vergisi (KDV) istisnaları “kısmi istisna”ya dönüştürülüyor. Bu düzenleme ile tüketici ve üretici üzerindeki dolaylı vergi yükünde artış bekleniyor; hazineye yaklaşık 4,3 milyar TL ek kaynak girişi öngörülüyor.
Hazırlanan etki analizinde sunulan bu kalemler, torba teklifin bütçe üzerindeki doğrudan gelir hedeflerini ve kamusal alanlar ile vergi yükü üzerindeki muhtemel etkilerini ortaya koyuyor.