Ticaret Bakanlığı motorlu kara taşıtı kiralama sektörüne yeni düzenleme taslağı sundu
Ticaret Bakanlığı, motorlu kara taşıtı kiralama sektöründe hizmet kalitesini artırmak, kayıt dışılığı önlemek ve tüketici mağduriyetlerini azaltmak amacıyla “Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik Taslağı”nı hazırlayarak kamuoyunun görüşüne sundu. Hazırlanan taslak, özellikle bireysel tüketiciler tarafından yapılan kiralamaları odak noktasına alırken, uzun süreli ve işletmeler arası kiralamaları kapsam dışında bırakıyor.
Yetki belgesi zorunluluğu ve ilan denetimi
Taslağın en dikkat çeken maddelerinden biri, işletmelere getirilen yetki belgesi zorunluluğu. Buna göre ticari amaçla taşıt kiralayan her işletmenin yetki belgesi alması gerekecek. Belge başvuruları, Bakanlıkça kurulacak “Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi” üzerinden yapılacak. İlan siteleri ve çevrim içi platformlar, ilan veren işletmelerin yetki belgesini kontrol etmekle yükümlü olacak; belgesi olmayan işletmelerin ilanları engellenecek. Ayrıca kiralama sorumlularının en az ilköğretim mezunu olması ve Mesleki Yeterlilik Kurumu onaylı “Seviye 4” belgesine sahip olması şartı getiriliyor. Mevcut işletmelere yetki belgesi almaları için 1 Ocak 2027 tarihine kadar uyum süresi tanınacak.
Araçlarda yaş ve kilometre sınırı, bakım ve filo standartları
Kullanıcı güvenliğini artırmak amacıyla taslak, kiralanacak taşıtlar için niteliksel sınırlar getiriyor. Klasik araçlar hariç olmak üzere 5 yaşından büyük veya 100 bin kilometrenin üzerindeki taşıtlar kiraya verilemeyecek. Periyodik bakımı zamanında yaptırılmayan araçların kiralanması yasaklanacak. İşletmelerin filo standartı olarak en az 5’i öz malı olmak üzere toplamda en az 10 araca sahip olması zorunlu kılınıyor. Ayrıca büyükşehirlerdeki işletmelere, biri Türkiye’de üretilmek kaydıyla en az 2 adet hibrit veya elektrikli taşıt bulundurma zorunluluğu getiriliyor.
Depozito iadesinde 7 gün kuralı ve sınırlar
Tüketicilerin ödeme ve iade süreçlerinde yaşadığı sorunları gidermek için taslakta net kurallar yer alıyor. Araç teslim edildikten sonra en geç 7 gün içinde depozito iadesinin yapılması zorunlu olacak. Depozito üst sınırları da belirlendi: 1-6 günlük kiralamalarda en fazla 3 günlük, 7-30 günlük kiralamalarda ise en fazla 7 günlük kira bedeli tutarında depozito alınabilecek. İşletme ile kiracı anlaşmadığı sürece, mahkeme kararı olmadan tüketiciden “değer kaybı” adı altında ücret talep edilemeyecek. Ayrıca kiracının talebi halinde bebek koltuğu, navigasyon ve HGS gibi hizmetlerin bedelsiz sağlanması zorunlu olacak.
Ekstra ücret ve iptal hakları
Taslak, kasko ve sigorta güvencelerini kiralama bedeline dahil ederek bu hizmetlerin kullanımı için ek ücret veya şart konmasını yasaklıyor. Ön ödemeli rezervasyonlarda tüketicilere teslim saatinden 24 saat öncesine kadar kesintisiz iptal hakkı tanınacak.