Afet Dönemlerinde Dijital Kamu Altyapıları: Bilgenur Oğuz’un Deneyimleri ve Öne Çıkan Hazırlıklar
Türkiye’de pandemi ve 6 Şubat depremleri sırasında kamuya yönelik büyük ölçekli dijital projelerde görev alan proje yöneticilerinden Bilgenur Oğuz, bu alanda ön plana çıkan isimlerden biridir. Elektrik Elektronik Mühendisleri Enstitüsü (IEEE) Senior Member statüsüne sahip olan Oğuz, aynı zamanda uluslararası düzeyde seçicilik gerektiren Project Management Professional (PMP) sertifikasının da sahibidir.
Kamu dijital dönüşüm projelerinde edindiği 15 yılı aşkın deneyimle Oğuz, afet dönemlerinde asıl belirleyici unsurun insan, süreç ve karar mekanizmalarının önceden planlanmış olması olduğunu vurguluyor. Oğuz’un yer aldığı projeler arasında ulusal ölçekte kullanılan sağlık bilişim altyapısının kriz dönemlerinde kesintisiz çalışmasını destekleyen çalışmalar ile deprem sonrası vatandaşların yakınlarına erişimine katkı sağlayan dijital çözümler yer alıyor.
Oğuz, üstlendiği rolü şöyle özetliyor: “Afet dönemlerinde projeler, alışılmış kapasite ve takvimlerin dışına çıkar. Bu noktada kritik olan; doğru ekibi doğru önceliklerle yönlendirebilen, karar süreçlerini hızlandırabilen liderlik yapılarıdır. Dijital sistemlerin sürekliliği teknik altyapıyla sınırlı değildir; kriz koşullarına göre kurgulanmış proje yönetimi yaklaşımlarını da gerektirir.”
Uzmanlara göre afet senaryolarında dijital kamu altyapılarında öne çıkan başlıca ihtiyaçlar şunlardır:
- Coğrafi olarak dağıtık veri merkezleri
- Yedekleme ve acil durum modları
- Uzaktan çalışmaya hazır proje ekipleri
- Kriz anında hızlı karar alabilen yetkilendirilmiş yönetim yapıları
Oğuz’a göre bu hazırlıkların her biri, afet sonrası bilgi kirliliği, hizmet kesintisi ve koordinasyon sorunlarının azaltılmasında belirleyici rol oynuyor. Pandemi ve büyük afet dönemlerinde yürütülen projelerde kadın proje yöneticilerinin risk ve çoklu sorumluluk yönetiminde dikkat çekici bir performans sergilediğini belirten Oğuz, bunu “belirsizlik altında önceliklendirme, empati ve hızlı adaptasyon” becerileriyle ilişkilendiriyor. Ona göre, afet anında dijital sistemleri ayakta tutan unsur çoğu zaman teknik dokümanlar değil; deneyimli liderlik ve koordinasyon kapasitesidir.
Beklenen Marmara depremi öncesinde uzmanların ortak görüşü nettir: Dijital dönüşüm projeleri yalnızca teknoloji yatırımı olarak değil, aynı zamanda kriz yönetimi kapasitesi olarak ele alınmalıdır. Kamu dijital altyapılarında yapılacak her hazırlık, afet sonrası vatandaşların bilgiye erişimi ve hayati hizmetlerin devamlılığı açısından kritik önem taşımaktadır.