Nöbetçi Eczaneler
Bağ-Kur’lu Esnafa Erken Emeklilik Düzenlemesi Hazırlığı
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, Bağ-Kur’lu esnafın emeklilik için gerekli prim gün sayısının düşürülmesine ilişkin çalışmaların başladığını açıkladı. Bakan Işıkhan, prim gün sayısındaki indirimin Bağ-Kur’lu esnafın 25 yıl yerine 20 yılda emekli olmasına olanak sağlayacağını belirtti ve Maliye Bakanlığı ile yürütülen çalışmaların sürdüğünü ifade etti.
Erken emeklilik için şartları açıkladı
Bakan Işıkhan’ın “2028 yılı gelmeden bu müjdeyi esnafımıza sunmak istiyoruz” sözünün ardından yasa için bekleyişe geçen milyonlarca Bağ-Kur’lu için gelişmeleri Sabah yazarı Faruk Erdem aktardı. Erdem’e göre esnafın 5 yıl daha az prim ödeyerek erken emekli olmasını sağlayacak düzenleme Meclis’e sunulacak.
Yasanın takvimi ve prim indirimi
Erden’in aktardığı bilgiye göre, esnafa yönelik erken emeklilik yasası 2026 yılının ilk çeyreğinde TBMM gündemine gelecek. Düzenleme ile prim ödeme şartı 9.000 günden 7.200 güne indirilecek; böylece esnaf 1.800 gün, yani 5 yıl daha az prim ödeyerek erken emekli olabilecek.
Müjdeyi verdi
Erdem, yasanın kapsamı kesinleştiğinde hak sahibi Bağ-Kur’luların ilk sigortalı oldukları tarihe göre değerlendirme yapılacağını yazdı. Buna göre ilk sigorta tarihi 8 Eylül 1999 öncesi olanlar (EYT kapsamındakiler) 9.000 günü beklemeden 7.200 günle emekli olabilecek; böylece yaş şartı aranmadan 5 yıl erken emekli olma imkânı doğacak. Primini 7.200’e tamamlayanlar ise yasa yürürlüğe girdiğinde emeklilik işlemlerini başlatabilecek.
Yeni uygulama, ilk etapta basit usulde vergilendirilen; bakkal, kasap, terzi, berber gibi 10 kişi ve altında işçi çalıştıran küçük esnafı kapsayacak şekilde planlandı. Çiftçi Bağ-Kur’u olanlar da bu kapsama dahil edilecek. Ancak taslak genişlerse tüm Bağ-Kur’lular ve isteğe bağlı sigorta ödeyen ev kadınları da yararlanabilecek.
Prim düşüşü ve kurumlar arası eşitleme
Düzenleme sadece belli bir kesimi ilgilendirse de prim düşüşüyle Bağ-Kur ile SSK prim ödeme şartları birbirine daha yakın hale gelecek. Bu nedenle farklı kurumlarda çalışma geçmişi olanlar için son 7 yıldaki 3,5 yıl kuralında bir değişiklik öngörülmüyor.
Kurumlara göre mevcut prim şartları
Eski adı SSK olan 4A kapsamında 8 Eylül 1999 öncesi dönem için prim şartları 5.000 ile 5.975 gün arasında değişirken; bu tarihten sonra 7.000 güne, 2008’den sonra ise tüm çalışanlarda 7.200 güne yükseldi. Emekli Sandığı’nda kadınlar 7.200 gün (20 yıl), erkekler 9.000 gün (25 yıl) prim ödüyor. Bağ-Kurlular için de 8 Eylül 1999 öncesi kadınlarda 7.200 gün, erkeklerde 9.000 gün; sonrasında ise hem kadın hem erkeklerde 9.000 gün (25 yıl) prim şartı uygulanıyor.
Yaş şartı uygulanacak mı?
8 Eylül 1999 sonrasında sigortalı olanlar için emeklilikte yalnızca prim değil yaş şartı da aranacak. 9.000 gün yerine 7.200 günü tamamlayanlar sigortalılık başlangıç tarihine göre belirlenen yaşı sağlıyorsa emekli olabilecek; prim tamam olsa bile yaş beklenmesi gerekecek. EYT kapsamındakiler ise yaş şartı aranmaksızın emekli olabilecek.
Erken emeklilik nasıl gerçekleşecek?
Yapılacak 1.800 günlük indirim ile Bağ-Kurlular 7.200 günle emekli olabilecek. Ancak yaş şartı yine geçerli olacak; kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaş şartının tamamlanması gerekecek. Böylece yaş şartını tamamlamış bir Bağ-Kur’lu, 5 yıl daha beklemeden ve 5 yıl fazla prim ödemeden erken emekli olabilecek. Daha az prim ödeme sigortalıya 5 yıl kazandıracak.
İhya ile primler tamamlanabilecek mi?
Daha önce Bağ-Kur’lu olarak çalışıp prim borcunu ödemediği için primleri dondurulmuş ve borcu silinmiş olanlar, eğer eksik günleri varsa ihya yoluyla bu dondurulan primleri satın alabilecekler.
Sadece Bağ-Kur’lular mı yararlanacak?
Farklı kurumlarda (SSK, Emekli Sandığı) çalışma geçmişi olanlar, Bağ-Kur’lu oldukları dönemler için yasa kapsamında değerlendirilecek. Üç kurumdan ayrı ayrı çalışma geçmişi olanlar için hangi kurumdan emekli olunacağı son 7 yıllık sigortalılık süresine göre belirlenecek. Son 7 yıllık dönemde hangi kurum daha fazla prim yatırdıysa (3,5 yıl / 1.261 gün) o kurumun şartları geçerli olacak. Son 3,5 yıl Bağ-Kur ise şartlar 7.200 gün üzerinden hesaplanacak.
Başvuru nereye yapılacak?
Düzenleme hak sahipleri ile ilgili kapsam ve tarifleri belirleyecek; bu nedenle ayrı bir başvuruya ihtiyaç olmayacağı öngörülüyor. Prim gün sayıları otomatik olarak düşürüleceği için 7.200 güne ulaşanların şartları tamamlanmış sayılacak. Ancak emekli olabilmek için yaş şartının da tamamlanmasının ardından emeklilik başvurusu yapılması gerekiyor. Emeklilik işlemleri SGK müdürlüklerine başvurarak başlatılacak.